Zastava Bosne i Hercegovine | Zastava Crne Gore
Email Print

NACRT ZAKONA O TEHNIČKIM ZAHTEVIMA ZA PROIZVODE I OCENJIVANJU USAGLAŠENOSTI - Tekst propisa


I. UVODNE ODREDBE

Predmet

Član 1.

Ovim zakonom uređuje se način propisivanja tehničkih zahteva za proizvode, način ocenjivanja usaglašenosti proizvoda sa zahtevima tehničkih propisa, obaveze isporučilaca i vlasnika proizvoda, pretpostavka usaglašenosti, zaštitna klauzula i klauzula o uzajamnom priznavanju, važenje inostranih isprava o usaglašenosti, obaveštavanje o tehničkim propisima i postupcima ocenjivanja usaglašenosti, zahtevi za imenovanje i obaveze imenovanih tela, notifikacija tela za ocenjivanje usaglašenosti i tehničkih propisa, vođenje registara i vršenje nadzora nad sprovođenjem ovog zakona i propisa donetih na osnovu ovog zakona.

Primena

Član 2.

Ovaj zakon primenjuje se na sve proizvode, osim na proizvode za koje su tehnički zahtevi uređeni posebnim zakonima i propisima donetim na osnovu tih zakona.

Ako posebnim zakonima i propisima iz stava 1. ovog člana nisu uređena pojedina pitanja koja uređuje ovaj zakon, na ta pitanja se primenjuju odredbe ovog zakona.

Odredbe ovog zakona kojima se uređuje način donošenja tehničkih propisa, vođenje registara, klauzula o uzajamnom priznavanju, imenovanje i prijavljivanje tela za ocenjivanje usaglašenosti i prijavljivanje tehničkih propisa, primenjuju se i na proizvode za koje su tehnički zahtevi uređeni posebnim zakonima i propisima donetim na osnovu tih zakona.

Značenje pojedinih izraza

Član 3.

Pojedini izrazi upotrebljeni u ovom zakonu imaju sledeće značenje:

1)         proizvod je svaki predmet, materijal ili rezultat nekog procesa, dobijen nezavisno od stepena prerade, a namenjen je za isporuku na tržištu, bez obzira da li je nov ili korišćen;

2)         isporuka na tržištu je svako činjenje dostupnim proizvoda na tržištu Republike Srbije radi distribucije, potrošnje ili upotrebe, u okviru privredne delatnosti, sa ili bez naknade;

3)         stavljanje na tržište je prva isporuka na tržištu;

4)         proizvođač je pravno lice ili preduzetnik koje izrađuje proizvod ili za koga se proizvod projektuje i izrađuje, i koji trguje tim proizvodom pod svojim imenom ili trgovačkim znakom;

5)         zastupnik je pravno lice ili preduzetnik registrovan u Republici Srbiji, koje ima pisano ovlašćenje proizvođača da u njegovo ime preduzima radnje u vezi sa isporukom proizvoda na tržištu;

6)         uvoznik je pravno lice ili preduzetnik registrovan u Republici Srbiji, koje stavlja na tržište proizvod iz drugih zemalja;

7)         distributer je pravno lice ili preduzetnik registrovan u Republici Srbiji, koje je uključeno u lanac isporuke, a nije proizvođač ili uvoznik;

8)         isporučilac je proizvođač, zastupnik, uvoznik ili distributer ili drugi privredni subjekt koji u skladu sa posebnim propisom preuzima obaveze u vezi sa isporukom proizvoda;

9)         ocenjivanje usaglašenosti je proces kojim se utvrđuje da li su ispunjeni određeni zahtevi za proizvod, proces, uslugu, sistem, lice ili telo;

10)       telo za ocenjivanje usaglašenosti je telo koje sprovodi ocenjivanje usaglašenosti, što uključuje etaloniranje, ispitivanje, sertifikaciju i/ili kontrolisanje;

11)       imenovanje je odobrenje koje nadležni ministar daje telu za ocenjivanje usaglašenosti u skladu sa zahtevima iz odgovarajućeg tehničkog propisa;

12)       imenovano telo je telo za ocenjivanje usaglašenosti koje ima odobrenje nadležnog ministra za sprovođenje ocenjivanja usaglašenosti u skladu sa zahtevima tehničkog propisa;

13)       notifikovano telo je imenovano telo koje je prijavljeno Evropskoj komisiji i državama članicama EU kao nezavisna treća strana za obavljanje poslova ocenjivanja usaglašenosti za određenu oblast i upisano u odgovarajući registar tih tela koji vodi Evropska komisija ("NANDO baza");

14)       isprava o usaglašenosti je deklaracija o usaglašenosti, izveštaj o ispitivanju, sertifikat, izveštaj o kontrolisanju ili drugi dokument kojim se potvrđuje usaglašenost proizvoda sa propisanim zahtevima;

15)       deklaracija o usaglašenosti je izjava kojom proizvođač potvrđuje da su ispunjeni zahtevi za proizvod iz tehničkog propisa kojim je propisano sačinjavanje takve izjave;

16)       tehnička specifikacija je dokument kojim se utvrđuju tehnički zahtevi koje treba da ispuni proizvod, proces ili usluga, u skladu sa zakonom kojim se uređuje standardizacija;

17)       znak usaglašenosti je oznaka koju proizvođač stavlja na proizvod i kojim se potvrđuje da je taj proizvod usaglašen sa primenjivim zahtevima svih propisa koji propisuju stavljanje tog znaka;

18)       pregled je aktivnost redovnog ili vanrednog proveravanja ispunjenosti propisanih tehničkih zahteva za proizvod tokom veka upotrebe;

19)       povlačenje je svaka mera koja ima za cilj da spreči da se proizvod u lancu isporuke isporuči na tržištu;

20)       opoziv je svaka mera koja ima za cilj povraćaj proizvoda koji je već isporučen krajnjem korisniku;

21)       harmonizovani standard je evropski standard koji je donet na osnovu zahteva Evropske komisije za primenu u harmonizovanom zakonodavstvu Evropske unije;

22)       harmonizovano zakonodavstvo EU su propisi Evropske unije kojima se usklađuju uslovi za trgovanje proizvodima;

23)       SE znak je oznaka koju proizvođač stavlja na proizvod i kojom se potvrđuje da je taj proizvod usaglašen sa primenjivim zahtevima harmonizovanog zakonodavstva EU kojim je propisano stavljanje tog znaka;

24) modul je vrsta tipskog postupka ocenjivanja usaglašenosti propisanog u harmonizovanom zakonodavstvu EU.

Drugi izrazi koji se upotrebljavaju u ovom zakonu, a nisu definisani u stavu 1. ovog člana, imaju značenje definisano zakonima kojima se uređuju opšta bezbednost proizvoda, standardizacija i akreditacija.

II. TEHNIČKI PROPISI I ZAHTEVI ZA PROIZVODE

Tehnički propis

Član 4.

Tehnički propis je svaki propis kojim se za proizvod, odnosno grupe proizvoda, uređuje najmanje jedan od sledećih elemenata:

1)         tehnički zahtevi koje mora da ispunjava proizvod koji se isporučuje na tržištu (u daljem tekstu: tehnički zahtevi);

2)         tehnička dokumentacija, postupci ocenjivanja usaglašenosti i drugi postupci koje sprovodi isporučilac u cilju ispunjavanja zahteva tehničkog propisa;

3)         zahtevi za proizvode tokom veka upotrebe i postupci koje se sprovode u cilju obezbeđivanja ispunjenosti tih zahteva;

4)         redovni i vanredni pregledi proizvoda tokom veka upotrebe;

5)         dokumentacija koja prati proizvod prilikom isporuke na tržištu, odnosno stavljanja u upotrebu;

6)         oznake i način označavanja proizvoda;

7)         zahtevi koje mora da ispuni telo za ocenjivanje usaglašenosti;

8)         zahtevi u pogledu pakovanja i obeležavanja;

9)         drugi zahtevi u pogledu svojstava proizvoda pre ili nakon stavljanja na tržište.

Tehničkim propisom mogu se urediti obaveze isporučilaca i drugih subjekata u vezi sa zahtevima tehničkog propisa, kao i sprovođenje aktivnosti i preduzimanje mera tržišnog nadzora, u skladu sa ovim zakonom.

Tehnički propisi donose se radi zaštite potrošača, javnog zdravlja, životne sredine ili drugog javnog interesa.

Način donošenja tehničkog propisa

Član 5.

Tehnički propis priprema, odnosno donosi ministarstvo u okviru svog delokruga (u daljem tekstu: nadležno ministarstvo).

Tehnički propis donosi se po prethodno pribavljenom mišljenju ministarstva nadležnog za poslove tehničkih propisa, standardizacije, akreditacije, mera i dragocenih metala (u daljem tekstu: Ministarstvo).

Tehnički propis u pripremi se dostavlja Ministarstvu radi notifikacije u skladu sa pravilima potvrđenih međunarodnih sporazuma čiji je potpisnik Republika Srbija.

Prilikom pripreme, donošenja i primene tehničkog propisa nadležno ministarstvo uzima u obzir naročito:

1)         sprečavanje nepotrebnih prepreka u trgovini;

2)         ravnopravnost domaćih i stranih proizvoda na tržištu;

3)         korišćenje objavljenih srpskih standarda kojima se preuzimaju međunarodni, odnosno evropski standardi, kao osnove za pripremu tehničkog propisa;

4)         određivanje primerenog roka za početak primene tehničkog propisa;

5)         promenjene okolnosti do kojih je došlo posle donošenja tehničkog propisa, radi njegove izmene ili stavljanja van snage;

6)         ostvarivanje ciljeva tehničkog propisa na način koji je najmanje ograničavajući po trgovinu i u tom smislu vrši izmene ili stavlja van snage tehnički propis;

7)         zahteve koje proizvod treba da ispunjava prvenstveno u pogledu funkcionalnih karakteristika, a ne u pogledu izgleda ili opisnih karakteristika proizvoda.

Način propisivanja tehničkih zahteva

Član 6.

Prilikom pripreme i donošenja tehničkog propisa, zaštita javnog interesa obezbeđuje se propisivanjem bitnih zahteva kojima se utvrđuje nivo te zaštite, tako što se ti zahtevi propisuju u vidu ciljeva koje treba postići (u daljem tekstu: bitni zahtevi) ili, gde to nije moguće ili nije odgovarajuće u cilju obezbeđivanja zaštite potrošača, javnog zdravlja, životne sredine ili drugog javnog interesa, u vidu detaljnih specifikacija.

Tehnički zahtevi propisuju se tehničkim propisom neposredno, navođenjem tih zahteva u tekstu propisa ili posredno, pozivanjem na objavljeni srpski standard ili drugu tehničku specifikaciju.

Ukoliko se tehničkim propisom preuzimaju bitni zahtevi harmonizovanog zakonodavstva Evropske unije, tim propisom se vrši pozivanje na odgovarajuće srpske standarde kojima su preuzeti harmonizovani standardi i koji obezbeđuju pretpostavku usaglašenosti sa takvim bitnim zahtevima, s tim da se nivo zaštite može utvrditi na drugi način.

Izuzetno od stava 2. ovog člana, ukoliko nema objavljenog srpskog standarda u odgovarajućoj oblasti, u tehničkom propisu može se vršiti pozivanje na međunarodni, evropski ili nacionalni standard druge države ili na drugu tehničku specifikaciju.

Institut za standardizaciju Srbije dužan je da, na zahtev nadležnog ministarstva, dostavi obaveštenje o tome da li za proizvod koji se uređuje tehničkim propisom postoji odgovarajući srpski standard ili predstoji njegovo donošenje, odnosno da li postoji odgovarajući međunarodni ili evropski standard.

Pretpostavka usaglašenosti

Član 7.

Tehničkim propisom može se propisati da se pretpostavlja da je proizvod usaglašen sa propisanim tehničkim zahtevima ako je usaglašen sa odgovarajućim srpskim standardima kojima su preuzeti harmonizovani standardi, ili, ukoliko nema takvih standarda u određenoj oblasti, drugim relevantnim standardima ili tehničkim specifikacijama za tu oblast.

Ministar koji rukovodi radom nadležnog ministarstva (u daljem tekstu: nadležni ministar), sastavlja spisak srpskih standarda ili tehničkih specifikacija iz stava 1. ovog člana.

Spisak iz stava 2. ovog člana objavljuje se u "Službenom glasniku Republike Srbije".

III. OCENjIVANjE USAGLAŠENOSTI I SRPSKI ZNAK USAGLAŠENOSTI

Propisivanje ocenjivanja usaglašenosti

Član 8.

Obaveza ocenjivanja usaglašenosti utvrđuje se tehničkim propisom. Tehničkim propisom utvrđuje se da pre stavljanja proizvoda na tržište ili

upotrebu, ocenjivanje usaglašenosti može sprovesti, odnosno u njemu učestvovati:

1)         proizvođač;

2)         imenovano, odnosno notifikovano telo;

3)         organ državne uprave.

Tehničkim propisom se određuje vrsta isprave o usaglašenosti koju je proizvođač, zastupnik, odnosno uvoznik dužan da sačini ili obezbedi za proizvod pre njegovog stavljanja na tržište ili upotrebu.

Način sprovođenja ocenjivanja usaglašenosti, načela i glavni principi ocenjivanja usaglašenosti, način određivanja troškova ocenjivanja usaglašenosti, moduli i isprave o usaglašenosti uređuju se propisom koji donosi Vlada.

Postupci ocenjivanja usaglašenosti

Član 9.

Tehničkim propisom utvrđuje se način ocenjivanja usaglašenosti koji može da obuhvati primenu jednog postupka, nekoliko postupaka ili kombinaciju različitih postupaka ocenjivanja usaglašenosti.

Postupci ocenjivanja usaglašenosti iz stava 1. ovog člana mogu biti utvrđeni i u standardu ili tehničkoj specifikaciji na koji se poziva tehnički propis.

Načela propisivanja postupaka ocenjivanja usaglašenosti u harmonizovanoj oblasti

Član 10.

Postupci ocenjivanja usaglašenosti za određeni proizvod, odnosno grupe proizvoda, koji se propisuju tehničkim propisom kojim se preuzima harmonizovano zakonodavstvo EU, utvrđuju se u skladu sa sledećim načelima:

1) da postupak bude odgovarajući za određeni proizvod, odnosno grupu proizvoda;

2) da postupak bude odgovarajući u odnosu na vrstu, prirodu i stepen rizika koji predstavlja, odnosno može predstavljati proizvod;

3) ako je obavezno učešće nezavisne treće strane, proizvođaču se omogućuje izbor između postupaka ocenjivanja usaglašenosti kojima se obezbeđuje garancija kvaliteta i postupaka sertifikacije proizvoda;

4) izbegavati postupke kojima se nameće preveliko opterećenje u odnosu na rizike na koje se odnosi propis.

Ako se na određeni proizvod primenjuje više tehničkih propisa, neophodno je obezbediti međusobnu usklađenost i konzistentnost postupaka ocenjivanja usaglašenosti.

U slučaju neserijskih proizvoda i proizvodnje malih serija, tehnički i netehnički zahtevi koji se odnose na postupke ocenjivanja usaglašenosti propisuju se na način da omogućavaju olakšanu primenu u odnosu na takvu proizvodnju.

Pri propisivanju postupaka iz stava 1. ovog člana, u meri u kojoj je to odgovarajuća, tehnički propis:

1) u pogledu tehničke dokumentacije, može da sadrži zahtev za dodatnim informacijama u odnosu na module;

2) može da definiše odgovarajući vremenski period u kome su proizvođač, odnosno telo za ocenjivnje usaglašenosti dužni da čuvaju dokumentaciju, s tim da taj period može biti različit u odnosu na module;

3) može propisati da proizvođač ima izbor da li će ispitivanja sprovoditi akreditovano telo u njegovom sastavu ili pod odgovornošću imenovanog, odnosno notifikovanog tela koje je odabrao proizvođač.

4) ako se sprovodi postupak verifikacije proizvoda, propisati da li proizvođač obezbeđuje da se pregledi i ispitivanja proizvoda vrše pregledanjem, odnosno ispitivanjem svakog pojedinačnog proizvoda ili pregledanjem, odnosno ispitivanjem proizvoda na statističkoj osnovi;

5) obezbeđuje da sertifikat o pregledu tipa ima propisan rok važenja; 6) u pogledu sertifikata o pregledu tipa, sadrži relevantne informacije u vezi

sa ocenjivanjem usaglašenosti i pregledima tokom veka upotrebe koje će biti sadržane u sertifikatu ili njegovim prilozima;

7) sadrži rešenja u vezi sa obavezama imenovanog, odnosno prijavljenog tela da obaveštava organe koji vrše imenovanje, odnsono prijavljivanje;

8) ako imenovano, odnosno notifikovano telo vrši periodične provere, sadrži odredbe o tome koliko često to radi.

Pri primeni modula i u drugim slučajevima gde je to odgovarajuće, tehnički propisom se:

1) ako se vrše provere, odnosno verifikacije proizvoda, propisuje koji su proizvodi za koje se vrše takve provere, koja su odgovarajuća ispitivanja, koje su odgovarajuće šeme uzimanja uzoraka i operativne karakteristike statističkog metoda koji se primenjuje, kao i radnje koje će preduzeti imenovano, odnosno notifikovano telo, ili proizvođač;

2) ako se vrši pregled tipa, propisuje koji je odgovarajući način za to (tip projekta, tip proizvodnje, tip projekta i proizvodnje) i potrebni uzorci.

Tehničkim propisom se mora obezbediti mogućnost podnošenja prigovora na odluke imenovanog, odnosno notifikovanog tela.

Izuzetno, tehničkim propisom se može propisati da nadležni ministar može, na obrazložen i opravdan zahtev, rešenjem odobriti stavljanje na tržište i u upotrebu proizvoda za koji nije primenjen propisani postupak ocenjivanja usaglašenosti, u skladu sa zakonom kojim se uređuje opšti upravni postupak, ukoliko takva odredba postoji u harmonizovanom zakonodavstvu EU za određeni proizvod, odnosno grupu proizvoda, i u cilju zaštite javnog interesa u skladu sa tim tehničkim propisom.

Ocenjivanje usaglašenosti koje sprovodi proizvođač

Član 11.

Kada je tehničkim propisom utvrđeno da ocenjivanje usaglašenosti sprovodi proizvođač, tim propisom se mogu propisati i zahtevi vezani za internu ili fabričku kontrolu proizvodnje naročito u pogledu tehničke dokumentacije, procesa proizvodnje, označavanja i sačinjavanja odgovarajuće isprave o usaglašenosti.

Interna ili fabrička kontrola proizvodnje je postupak ocenjivanja usaglašenosti koji obuhvata sve mere koje su potrebne da proces proizvodnje i praćenje tog procesa obezbede usaglašenost proizvoda sa tehničkim propisom.

Tehničkim propisom može se propisati da pojedine aktivnosti ocenjivanja usaglašenosti sprovodi telo za ocenjivanje usaglašenosti akreditovano u skladu sa odgovarajućim srpskim standardom koji sadrži zahteve za tela za ocenjivanje usaglašenosti.

U tehničkom propisu kojim je preuzeto harmonizovano zakonodavstvo EU, ukoliko je telo iz stava 3. ovog člana akreditovano telo u sastavu proizvođača, to telo mora da bude organizovano kao zasebna organizaciona jedinica, ne sme da učestvuje u izradi, isporuci, montaži, korišćenju ili održavanju proizvoda čiju usaglašenost ocenjuje i može da pruža usluge isključivo proizvođaču u čijem se sastavu nalazi.

Posebni zahtevi za akreditovana tela u sastavu proizvođača iz stava 4. ovog člana bliže se uređuju propisom koji donosi Vlada.

Ocenjivanje usaglašenosti koje sprovodi imenovano telo

Član 12.

Imenovano telo sprovodi ocenjivanje usaglašenosti u skladu sa postupkom ocenjivanja usaglašenosti koji je utvrđen tehničkim propisom.

Imenovano telo sprovodi ocenjivanje usaglašenosti samo u obimu koji je potreban, u skladu sa tehničkim propisom, bez dodatnih zahteva prema podnosiocu zahteva za ocenjivanje usaglašenosti.

Imenovano telo za ocenjivanje usaglašenosti obavlja svoje aktivnosti posebno uzimajući u obzir veličinu i strukturu preduzeća, sektor u kome posluje, stepen složenosti tehnologije proizvodnje predmetnog proizvoda, kao i masovnu ili serijsku prirodu proizvodnog procesa. Pri tome, imenovano telo za ocenjivanje usaglašenosti poštuje nivo strogosti i stepen zaštite koji se zahteva za proizvode da bi bili u skladu sa primenjivim tehničkim propisom.

Ukoliko imenovano telo utvrdi da nisu ispunjeni propisani zahtevi ne izdaje ispravu o usaglašenosti i zahteva da podnosilac zahteva za ocenjivanje usaglašenosti preduzme odgovarajuće korektivne radnje.

Ako imenovano telo, prilikom provere usaglašenosti, posle izdavanja isprave, utvrdi da proizvod, proces, usluga, sistem, lice ili telo više ne ispunjava propisane zahteve, tražiće od proizvođača, odnosno drugog lica na čije ime je izdata takva isprava, da preduzme odgovarajuće korektivne radnje i po potrebi može, privremeno ili trajno, da oduzme ispravu o usaglašenosti ili da ograniči važenje te isprave.

Ako se ne preduzmu korektivne radnje iz stava 5. ovog člana ili ako one nemaju očekivani rezultat, imenovano telo ograničava, privremeno ili trajno oduzima ispravu o usaglašenosti.

Ocenjivanje usaglašenosti koje sprovodi organ državne uprave

Član 13.

Kada je tehničkim propisom utvrđeno da ocenjivanje usaglašenosti sprovodi organ državne uprave, nadležni organ državne uprave sprovodi ocenjivanje usaglašenosti u skladu sa postupcima utvrđenim tim propisom.

Kada je tehničkim propisom utvrđeno da ocenjivanje usaglašenosti sprovodi organ državne uprave, tim propisom se može propisati da za potrebe tog organa određene aktivnosti ocenjivanja usaglašenosti sprovodi ovlašćeno, odobreno ili drugo telo za ocenjivanje usaglašenosti, kome je taj organ poverio aktivnosti ocenjivanja usaglašenosti.

Ako organ državne uprave, posle izdavanja isprave o usaglašenosti, prilikom provere usaglašenosti utvrdi da proizvod ne ispunjava propisane zahteve, naložiće proizvođaču da preduzme odgovarajuće korektivne radnje i po potrebi može rešenjem, privremeno ili trajno, da oduzme ispravu o usaglašenosti ili ograniči važenje te isprave.

Rešenje iz stava 3. ovog člana je konačno.

Troškovi ocenjivanja usaglašenosti iz stava 1. ovog člana padaju na teret isporučioca koji je podneo zahtev za ocenjivanje usaglašenosti.

Na pitanja koja ovim zakonom nisu posebno uređena, a odnose se na postupak oduzimanja isprave o usaglašenosti, odnosno ograničavanje važenja te isprave primenjuju se odredbe zakona kojim se uređuje opšti upravni postupak.

Srpski znak usaglašenosti

Član 14.

Na proizvod koji je usaglašen sa tehničkim propisom stavlja se Srpski znak usaglašenosti, ako je to utvrđeno tehničkim propisom.

Na proizvod koji nije usaglašen sa tehničkim propisom, odnosno na proizvod za koji nije propisano stavljanje Srpskog znaka usaglašenosti, zabranjeno je stavljati taj znak.

Zabranjeno je na proizvod stavljati drugi znak koji nije Srpski znak usaglašenosti već na njega samo podseća svojim sadržajem ili oblikom čime bi kod potrošača ili drugog korisnika mogao da stvori zabludu da se radi o znaku usaglašenosti ili ako bi se stavljanjem drugog znaka na proizvod smanjila vidljivost, odnosno čitljivost Srpskog znaka usaglašenosti.

Oblik, izgled, sadržaj i način stavljanja Srpskog znaka usaglašenosti uređuje se propisom koji donosi Vlada.

IV. IMENOVANO TELO ZA OCENjIVANjE USAGLAŠENOSTI

Zahtevi za imenovanje

Član 15.

Kada je tehničkim propisom utvrđeno da ocenjivanje usaglašenosti sprovodi imenovano telo za ocenjivanje usaglašenosti, tim propisom se utvrđuju i zahtevi koje to telo mora da ispuni, naročito u pogledu:

1)         pravnog statusa tog tela;

2)         stručne osposobljenosti zaposlenih i drugih angažovanih lica;

3)         opreme;

4)         nezavisnosti, nepristrasnosti i odsustva sukoba interesa u odnosu na isporučioca proizvoda koji je predmet ocenjivanja usaglašenosti;

5)         postupanja sa prigovorima na njegov rad i donete odluke;

6)         čuvanja poslovne tajne;

7)         zahteva koji se odnose na odgovornost za aktivnosti podizvođača;

8)         osiguranja od odgovornosti za štetu.

Zahtevi iz stava 1. ovog člana shodno se primenjuju i na tela za ocenjivanje usaglašenosti iz člana 13. stav 2. ovog zakona.

Postupak imenovanja tela za ocenjivanje usaglašenosti, način utvrđivanja ispunjenosti propisanih zahteva za imenovana tela i nadzor nad tim telima uređuje se propisom koji donosi Vlada.

Obaveze imenovanog tela u vezi sa angažovanjem podizvođača

Član 16.

Imenovano telo može da, uz saglasnost podnosioca zahteva za ocenjivanje usaglašenosti, poveri podizvođaču određene poslove u vezi sa ocenjivanjem usaglašenosti ako podizvođač ispunjava zahteve za imenovano telo iz istog tehničkog propisa.

Imenovano telo može poveriti podizvođaču samo poslove za koje je imenovano. Imenovano telo zadržava odgovornost za poslove koje je poverilo podizvođaču.

Imenovano telo je dužno da organu nadležnom za imenovanje stavi na raspolaganje relevantnu dokumentaciju koja se odnosi na ocenjivanje kompetentnosti podizvođača i poslove koji su mu povereni.

Donošenje rešenja o imenovanju tela za ocenjivanje usaglašenosti

Član 17.

Kada je tehničkim propisom utvrđeno da ocenjivanje usaglašenosti sprovodi imenovano telo za ocenjivanje usaglašenosti, rešenje o njegovom imenovanju donosi nadležni ministar u skladu sa zakonom kojim se uređuje opšti upravni postupak.

Nadležni ministar donosi rešenje o imenovanju, ako telo za ocenjivanje usaglašenosti koje je podnelo zahtev za imenovanje ispunjava zahteve iz tehničkog propisa u smislu člana 15. ovog zakona.

Pri donošenju rešenja o imenovanju, uzima se u obzir sertifikat o akreditaciji koji je izdalo Akreditaciono telo Srbije, u meri u kojoj su propisani postupci ocenjivanja usaglašenosti obuhvaćeni obimom akreditacije.

Pri ocenjivanju ispunjavanja propisanih zahteva, uzima se u obzir i ispunjenost zahteva srpskih standarda kojima su preuzeti relevantni harmonizovani standardi koji sadrže zahteve za tela za ocenjivanje usaglašenosti, u meri u kojoj su ti zahtevi obuhvaćeni navedenim standardima.

Rešenje iz stava 1. ovog člana može biti vremenski ograničeno ili doneto pod raskidnim ili odložnim uslovom.

Nadležno ministarstvo, pre donošenja rešenja o imenovanju, dostavlja predlog rešenja Ministarstvu na mišljenje.

Rešenje iz stava 1. ovog člana je konačno.

Obaveštenja koja dostavlja imenovano telo

Član 18.

Imenovano telo dužno je da ispunjava zahteve za imenovanje iz tehničkog propisa u pogledu njegove osposobljenosti koja je utvrđena rešenjem o imenovanju, kao i da obavesti nadležnog ministra o:

1)         odbijanju izdavanja, ograničavanju, privremenom ili trajnom oduzimanju isprave o usaglašenosti;

2)         izmenjenim okolnostima iz rešenja o njegovom imenovanju koje mogu da utiču na obim i zahteve imenovanja;

3)         zahtevu nadležnog inspektora u vezi sa ocenjivanjem usaglašenosti;

4) poveravanju poslova podizvođaču iz člana 16. ovog zakona.

Pored obaveštenja iz stava 1. ovog člana na zahtev nadležnog ministarstva imenovano telo dostavlja i obaveštenja o:

1)         izvršenom ocenjivanju usaglašenosti iz obima svog imenovanja u zemlji i inostranstvu;

2)         drugim aktivnostima u vezi sa ocenjivanjem usaglašenosti.

Kada je to predviđeno tehničkim propisom, imenovano telo je dužno da obaveštava druga imenovana tela koja za iste proizvode obavljaju poslove ocenjivanja usaglašenosti iz tog tehničkog propisa, o negativnim i, na zahtev, pozitivnim rezultatima ocenjivanja usaglašenosti.

Nadzor nad radom imenovanih tela

Član 19.

Nadzor nad radom imenovanih tela, odnosno ispunjavanjem zahteva za imenovanje i ispunjavanjem obaveza posle izdavanja rešenja o imenovanju, vrši nadležno ministarstvo.

Ako imenovano telo ima sertifikat o akreditaciji koji obuhvata poslove ocenjivanja usaglašenosti iz rešenja o imenovanju, Akreditaciono telo Srbije najmanje jednom godišnje dostavlja nadležnom ministarstvu izveštaje o ocenjivanju koje sprovodi u skladu sa zakonom kojim se uređuje akreditacija.

Na zahtev nadležnog ministarstva, Akreditaciono telo Srbije obavlja vanredno ocenjivanje akreditovanog tela iz stava 2. ovog člana.

Na zahtev nadležnog ministarstva, u vanrednom ocenjivanju iz stava 3. ovog člana učestvuje i predstavnik tog ministarstva u svojstvu posmatrača.

Suspenzija i oduzimanje imenovanja

Član 20.

Ako nadležni ministar utvrdi da imenovano telo više ne ispunjava propisane zahteve ili da ne izvršava svoje obaveze odnosno da izvršava obaveze na način koji nije u skladu sa odredbama tehničkog propisa, donosi rešenje o suspenziji ili oduzimanju imenovanja, u skladu sa zakonom kojim se uređuje opšti upravni postupak.

Suspenzija ili oduzimanje imenovanja može biti delimična u odnosu na rešenje o imenovanju.

Pre donošenja rešenja iz stava 1. ovog člana, nadležni ministar može da odredi rok za otklanjanje nedostataka koji ne može biti duži od 60 dana.

Rešenje iz stava 1. ovog člana je konačno.

U slučaju donošenja rešenja o oduzimanju imenovanja iz stava 1. ovog člana ili u slučaju da imenovano telo prestane sa radom, nadležni ministar nalaže tom telu da izvrši prenos dokumentacije u vezi sa ocenjivanjem usaglašenosti drugom imenovanom telu ili da omogući dostupnost te dokumentacije nadležnim organima.

Tokom suspenzije imenovanja, telo za ocenjivanje usaglašenosti ne sme obavljati poslove ocenjivanja usaglašenosti koji su predmet suspenzije.

U slučaju da telo za ocenjivanje usaglašenosti tokom suspenzije imenovanja obavlja poslove iz stava 6. ovog člana, nadležni ministar donosi rešenje o oduzimanju imenovanja.

U slučaju oduzimanja imenovanja, telo za ocenjivanje usaglašenosti ne može podneti zahtev za imenovanje za iste poslove u periodu od najmanje godinu dana od dana donošenja rešenja o oduzimanju imenovanja.

Nadležni ministar odlučuje o periodu u kome se ne može podneti zahtev za imenovanje iz stava 8. ovog člana. Ova odluka je sastavni deo rešenja o oduzimanju imenovanja.

Notifikacija tela za ocenjivanje usaglašenosti

Član 21.

Ministarstvo je organ nadležan za notifikaciju tela za ocenjivanje usaglašenosti Evropskoj komisiji i državama članicama Evropske unije i može prijaviti isključivo imenovana tela za ocenjivanje usaglašenosti.

Ministarstvo je odgovorno za uspostavljanje i sprovođenje neophodnih postupaka za ocenjivanje i notifikaciju tela za ocenjivanje usaglašenosti, kao i nadzor nad radom ovih tela, uključujući i usklađenosti sa odredbama iz člana 16. ovog zakona.

Ministarstvo je dužno da obavesti Evropsku komisiju o postupcima iz stava 2. ovog člana, kao i o svim njihovim promenama.

Ministarstvo vrši notifikaciju na zahtev imenovanog tela za ocenjivanje usaglašenosti koji se dostavlja preko nadležnog ministarstva.

Nadležno ministarstvo utvrđuje ispunjenost propisanih zahteva za notifikaciju i vrši nadzor nad notifikovanim telima i o tome obaveštava Ministarstvo radi informisanja Evropske komisije.

Zahtevi za notifikovana tela, postupak notifikacije tela za ocenjivanje usaglašenosti, način utvrđivanja ispunjenosti propisanih zahteva za notifikovana tela i nadzor nad tim telima, uređuje se propisom koji donosi Vlada.

Posebni zahtevi za organ nadležan za notifikaciju

Član 22.

 Ministarstvo je dužno da obezbedi:

1)         da ne dolazi do sukoba interesa u odnosu na telo za ocenjivanje usaglašenosti;

2)         da je organizovano i da radi na takav način da njegova objektivnost i nepristrasnost bude garantovana;

3)         da sve odluke koje se odnose na notifikaciju tela za ocenjivanje usaglašenosti donose kompetentna lica koja nisu učestvovala u ocenjivanju tela za ocenjivanje usaglašenosti;

4)         da ne nudi niti obavlja aktivnosti koje obavljaju tela za ocenjivanje usaglašenosti, niti da pruža konsultantske usluge na komercijalnoj ili konkurentskoj osnovi;

5)         poverljivost podataka i informacija do kojih dolazi u obavljanju svojih

poslova;

6)         dovoljan broj kompetentnih lica za obavljanje svojih poslova.

Zahtevi iz stava 1. ovog člana shodno se primenjuju na nadležna ministarstva koja utvrđuju ispunjenost propisanih zahteva za notifikaciju i vrše nadzor nad notifikovanim telima.

V. OBAVEZE ISPORUČIOCA I VLASNIKA PROIZVODA U UPOTREBI

Usaglašenost proizvoda

Član 23.

Proizvod koji se isporučuje na tržištu, odnosno stavlja u upotrebu mora da ispunjava zahteve svih tehničkih propisa koji se odnose na taj proizvod.

Isporučilac je odgovoran za usaglašenost proizvoda koje isporučuje na tržištu u zavisnosti od svoje uloge u lancu isporuke, u skladu sa ovim zakonom.

Isporučilac je odgovoran za tačnost i potpunost podataka koje pruža o proizvodima koje isporučuje na tržištu i obezbeđuje da su ti podaci u skladu sa zahtevima primenjivih propisa.

Obaveze proizvođača

Član 24.

Proizvođač je dužan da:

1)         obezbedi da je proizvod koji stavlja na tržište projektovan i izrađen u skladu sa propisanim zahtevima;

2)         kada je propisano, sačini potrebnu tehničku dokumentaciju i čuva je u propisanom roku;

3)         obezbedi sprovođenje propisanog postupka ocenjivanja usaglašenosti i, ako je primenom tog postupka potvrđena usaglašenost proizvoda sa primenjivim zahtevima, sačini propisanu ispravu o usaglašenosti i čuva je u propisanom roku, kao i da stavi na proizvod propisani znak usaglašenosti, odnosno druge propisane oznake;

4)         obezbedi primenu postupaka kojima se osigurava održavanje usaglašenosti proizvoda u slučaju serijske proizvodnje, uzimajući u obzir izmene projekta i karakteristika proizvoda ili izmene u primenjenim standardima ili drugim tehničkim specifikacijama;

5)         kada je propisano, vrši ispitivanje uzoraka proizvoda na tržištu, obrađuje informacije i, po potrebi, vodi evidencije reklamacija, kao i neusaglašenih i opozvanih proizvoda, i o tome obaveštava distributere;

6)         kada je propisano, obezbedi da je proizvod označen brojem tipa, partije, serijskim brojem ili drugim podatkom za identifikaciju proizvoda ili, ako to nije moguće, obezbedi da su ovi podaci navedeni na ambalaži proizvoda ili dokumentu koji prati proizvod;

7)         kada je propisano, navede na proizvodu svoje poslovno ime, registrovano trgovačko ime ili registrovani trgovački znak, kao i adresu na kojoj ga je moguće kontaktirati, ili ako to nije moguće, da navede ove podatke na ambalaži proizvoda ili dokumentu koji prati proizvod;

8)         obezbedi da proizvod prate propisana uputstva i informacije na srpskom jeziku, odnosno druga propisana dokumentacija;

9)         ako smatra ili ima razloga da veruje da proizvod koji je stavio na tržište nije usaglašen sa tehničkim propisom, bez odlaganja preduzima potrebne korektivne radnje kako bi taj proizvod bio usaglašen sa tehničkim propisom ili, ako je odgovarajuće, kako bi ga povukao ili opozvao;

10)       kada je propisano, dostavlja nadležnom organu potrebne informacije, odnosno dokumentaciju;

11)       sarađuje sa nadležnim organima, na njihov zahtev, u svim radnjama preduzetim u cilju izbegavanja rizika koje predstavlja proizvod koji je stavio na tržište;

12)       vrši druge aktivnosti utvrđene tehničkim propisom za pojedine proizvode.

Obaveze proizvođača iz stava 1. ovog člana bliže se uređuju tehničkim propisom.

Ovlašćeni zastupnik

Član 25.

Proizvođač može da ovlasti zastupnika da izvršava pojedine njegove obaveze dajući mu pismeno ovlašćenje, koje zastupniku mora da omogući najmanje da:

1)         stavlja na raspolaganje nadležnim organima tržišnog nadzora propisanu ispravu o usaglašenosti i tehničku dokumentaciju tokom propisanog vremenskog perioda;

2)         dostavlja nadležnim organima, na obrazložen zahtev, sve informacije i dokumentaciju neophodnu za dokazivanje usaglašenosti proizvoda;

3)         sarađuje sa nadležnim organima, na zahtev, u svim radnjama preduzetim u cilju izbegavanja rizika koje predstavlja proizvod obuhvaćen ovlašćenjem proizvođača.

Proizvođač ne može da ovlasti zastupnika za izvršavanje obaveze iz člana 24. stav 1. tačka 1) ovog zakona, kao ni za sačinjavanje tehničke dokumentacije.

Ovlašćenja zastupniku iz stava 1. ovog člana bliže se uređuju tehničkim propisom.

Obaveze uvoznika

Član 26.

Uvoznik je dužan da:

1)         stavlja na tržište samo proizvode koji su usaglašeni sa propisanim zahtevima;

2)         obezbedi, pre stavljanja proizvoda na tržište:

(1)        da je sproveden propisani postupak ocenjivanja usaglašenosti i da je proizvođač sačinio potrebnu tehničku dokumentaciju;

(2)        da je proizvod označen propisanim znakom usaglašenosti, odnosno drugim propisanim oznakama, kao i da ga prati propisana dokumentacija;

(3)        da je proizvođač ispunio svoje obaveze u pogledu obeležavanja proizvoda;

3)         ako smatra ili ima razloga da veruje da proizvod nije usaglašen sa propisanim tehničkim zahtevima, stavi proizvod na tržište tek nakon što je usaglašen sa tim zahtevima i, ako taj proizvod predstavlja rizik, o tome obavesti proizvođača i nadležni organ tržišnog nadzora;

4)         kada je propisano, navede na proizvodu svoje poslovno ime, registrovano trgovačko ime ili registrovani trgovački znak, kao i adresu na kojoj ga je moguće kontaktirati, ili ako to nije moguće, da navede ove podatke na ambalaži proizvoda ili dokumentu koji prati proizvod;

5)         obezbedi da proizvod prate propisana uputstva i informacije na srpskom jeziku, odnosno druga propisana dokumentacija;

6)         obezbedi da, dok je proizvod pod njegovom odgovornošću, uslovi skladištenja ili prevoza ne ugroze usaglašenost proizvoda sa propisanim zahtevima;

7)         kada je propisano, vrši ispitivanje uzoraka proizvoda na tržištu, obrađuje informacije i, po potrebi, vodi evidencije reklamacija, kao i neusaglašenih i opozvanih proizvoda, i o tome obaveštava distributere;

8)         ako smatra ili ima razloga da veruje da proizvod koji je stavio na tržište nije usaglašen sa tehničkim propisom, bez odlaganja preduzima potrebne korektivne radnje kako bi taj proizvod usaglasio sa tehničkim propisom ili, ako je odgovarajuće, kako bi ga povukao ili opozvao;

9)         kada je propisano, u propisanom roku čuva propisanu ispravu o usaglašenosti i obezbeđuje dostupnost tehničke dokumentacije nadležnim organima;

10)       kada je propisano, dostavlja nadležnom organu potrebne informacije, odnosno dokumentaciju;

11)       sarađuje sa nadležnim organima, na njihov zahtev, u svim radnjama preduzetim u cilju izbegavanja rizika koje predstavlja proizvod koji je stavio na tržište;

12)       vrši druge aktivnosti utvrđene tehničkim propisom za pojedine proizvode. Obaveze uvoznika iz stava 1. ovog člana bliže se uređuju tehničkim propisom.

Obaveze distributera

Član 27.

Distributer je dužan da:

1)         kada isporučuje proizvod na tržištu, postupa savesno u vezi sa propisanim zahtevima;

2)         proveri, pre isporuke proizvoda na tržištu, da je proizvod označen propisanim znakom usaglašenosti, odnosno drugim propisanim oznakama, kao i da ga prate propisana uputstva i informacije na srpskom jeziku, odnosno druga propisana dokumentacija;

3)         ako smatra ili ima razloga da veruje da proizvod nije usaglašen sa propisanim zahtevima, isporuči proizvod na tržištu tek nakon što je usaglašen sa tim zahtevima i, ako taj proizvod predstavlja rizik, o tome obavesti proizvođača ili uvoznika i nadležni organ tržišnog nadzora;

4)         obezbedi da, dok je proizvod pod njegovom odgovornošću, uslovi skladištenja ili prevoza ne ugroze usaglašenost proizvoda sa propisanim zahtevima;

5)         ako smatra ili ima razloga da veruje da proizvod koji je isporučio na tržištu nije usaglašen sa tehničkim propisom, obezbeđuje preduzimanje potrebnih korektivnih radnji kako bi taj proizvod bio usaglašen sa tehničkim propisom ili, ako je odgovarajuće, kako bi bio povučen ili opozvan;

6)         kada je propisano, dostavlja nadležnom organu potrebne informacije, odnosno dokumentaciju;

7)         sarađuje sa nadležnim organima, na njihov zahtev, u svim radnjama preduzetim u cilju izbegavanja rizika koje predstavlja proizvod koji je isporučio na tržištu;

8)         vrši druge aktivnosti utvrđene tehničkim propisom za pojedine proizvode. Obaveze distributera iz stava 1. ovog člana bliže se uređuju tehničkim propisom.

Posebne obaveze uvoznika i distributera

Član 28.

Uvoznik ili distributer koji stavlja na tržište proizvod pod svojim imenom ili trgovačkim znakom, smatra se proizvođačem i preuzima njegove obaveze u vezi sa stavljanjem proizvoda na tržište.

Preuzimanje obaveza iz stava 1. ovog člana uključuje sačinjavanje odnosno pribavljavanje isprava usaglašenosti u skladu sa tehničkim propisom, s tim da tehnička dokumentacija za taj proizvod ne mora da glasi na ime uvoznika, odnosno distributera.

Član 29.

Uvoznik, distributer ili drugo lice koje izmeni proizvod, koji je već stavljen na tržište, u meri koja utiče na usaglašenost sa zahtevima iz tehničkih propisa, smatra se proizvođačem i preuzima obaveze proizvođača u vezi sa stavljanjem proizvoda na tržište.

Preuzimanjem obaveza iz stava 1. ovog člana preuzima se odgovornost za usaglašenost proizvoda koji se isporučuje, što uključuje sačinjavanje odnosno pribavljanje isprava usaglašenosti, s tim da tehnička dokumentacija koja se odnosi na izmene proizvoda mora da glasi na ime lica iz stava 1. ovog člana.

Identifikacija isporučioca

Član 30.

Isporučilac je dužan da čuva i da, na zahtev nadležnog inspektora, dostavi podatke o isporučiocu od koga je nabavio proizvod, kao i podatke o isporučiocu kome je isporučio proizvod.

Period čuvanja podataka iz stava 1. utvrđuje se tehničkim propisom. Za proizvode za koje tehničkim propisom nije utvrđen period čuvanja i dostavljanja ovih podataka, taj period je 10 godina od datuma isporuke.

Obaveze vlasnika proizvoda u upotrebi

Član 31.

Vlasnik proizvoda, za koji je tehničkim propisom utvrđena obaveza redovnih, odnosno vanrednih pregleda radi potvrđivanja usaglašenosti proizvoda tokom veka upotrebe, može da stavi u upotrebu taj proizvod, odnosno da omogući upotrebu tog proizvoda, samo ako su izvršeni propisani pregledi kojima je potvrđena njegova usaglašenost.

Tehničkim propisom može da se odredi da propisane preglede vrši imenovano ili akreditovano telo za ocenjivanje usaglašenosti, ili organ državne uprave.

Ako se tehnički propis primenjuje na složen proizvod, odnosno postrojenje, tim propisom se može utvrditi obaveza vlasnika da čuva propisanu dokumentaciju, kao i da dokaže usaglašenost u slučaju osnovane sumnje u usaglašenost.

VI. VAŽENjE INOSTRANIH ISPRAVA O USAGLAŠENOSTI

Član 32.

Isprava o usaglašenosti koju je izdalo inostrano telo za ocenjivanje usaglašenosti (u daljem tekstu: inostrana isprava) važi u Republici Srbiji, ako je izdata u skladu sa potvrđenim međunarodnim sporazumima čiji je potpisnik Republika Srbija.

Nadležni ministar rešenjem može priznati važenje inostrane isprave kojom se potvrđuje usaglašenost proizvoda sa inostranim tehničkim propisom, ukoliko ne postoji odgovarajuće imenovano telo, pod uslovom da:

1)         zahtevi iz tog propisa obezbeđuju najmanje isti stepen zaštite bezbednosti života i zdravlja ljudi, odnosno zaštite drugog javnog interesa, koji su određeni zahtevima srpskog tehničkog propisa, i

2)         zahtevi iz inostranog tehničkog propisa koje inostrano telo za ocenjivanje usaglašenosti mora da ispuni obezbeđuju najmanje isti stepen ispunjenosti zahteva koji su utvrđeni srpskim tehničkim propisom za telo koje sprovodi ocenjivanje usaglašenosti.

Na osnovu rešenja o priznavanju inostrane isprave iz stava 2. ovog člana, proizvođač, zastupnik ili uvoznik stavlja Srpski znak usaglašenosti, ukoliko je to propisano srpskim tehničkim propisom.

Način i postupak priznavanja isprava iz stava 2. ovog člana uređuje se propisom koji donosi Vlada.

Na pitanja koja ovim zakonom nisu posebno uređena, a odnose se na postupak priznavanja važenja inostrane isprave, primenjuju se odredbe zakona kojim se uređuje opšti upravni postupak.

VII. OBAVEŠTAVANJE

Registri

Član 33. Ministarstvo vodi sledeće javne registre:

1)         važećih tehničkih propisa;

2)         imenovanih tela i ovlašćenih, odobrenih ili drugih tela kojima je državni organ poverio aktivnosti ocenjivanja usaglašenosti, prema zahtevima tehničkog propisa;

3)         tehničkih propisa u pripremi;

4)         priznatih inostranih isprava;

Postupak upisa u registar, sadržinu i način vođenja registara iz stava. 1. ovog člana bliže propisuje ministar nadležan za poslove koji se odnose na tehničke propise.

Notifikacija tehničkih propisa u pripremi

Član 34.

Ministarstvo, u skladu sa pravilima potvrđenih međunarodnih i evropskih sporazuma čiji je potpisnik Republika Srbija, prijavljuje odgovarajućim organima iz tih sporazuma tehničke propise u pripremi i sa njima povezane postupke ocenjivanja usaglašenosti.

Informisanje

Član 35.

Ministarstvo, kao informativni centar za proizvode, na zahtev domaćih i stranih pravnih i fizičkih lica i drugih zainteresovanih strana, pruža informacije o zahtevima tehničkih propisa, u skladu sa evropskim pravilima i zaključenim međunarodnim sporazumima.

Nadležno ministarstvo, na zahtev, dostavlja Ministarstvu informacije o zahtevima tehničkih propisa za proizvode iz svog delokruga.

Postupak notifikacije tehničkih propisa iz člana 34. ovog zakona, i način informisanja i vrsta informacija iz st. 1. i 2. ovog člana uređuje se propisom koji donosi Vlada.

VIII. TRŽIŠNI NADZOR

Član 36.

Tržišni nadzor nad sprovođenjem ovog zakona i propisa donetih na osnovu ovog zakona, sprovodi se:

1)         za radio i telekomunikacionu terminalnu opremu, preko inspektora za elektronske komunikacije i tržišnih inspektora;

2)         za liftove pre prvog stavljanja u upotrebu i za bezbednosne komponente liftova, preko građevinskih inspektora i tržišnih inspektora;

3)         za liftove koji su u upotrebi u stambenim zgradama, preko građevinskih inspektora;

4)         za liftove koji su u upotrebi u poslovnim objektima, preko inspektora na

radu;

5)         za opremu i zaštitne sisteme koji su namenjeni za upotrebu u potencijalno eksplozivnim atmosferama, preko tržišnih inspektora;

6)         za uređaje i zaštine sisteme koji su u upotrebi u potencijalno eksplozivnim atmosferama, preko rudarsko geoloških inspektora i protivpožarnih inspektora;

7)         za opremu koja emituje buku na otvorenom prostoru, preko tržišnih inspektora i inspektora za zaštitu životne sredine;

8)         za opremu pod pritiskom, preko inspektora opreme pod pritiskom;

9)         za jednostavne posude pod pritiskom prilikom stavljanja u upotrebu i koje su u upotrebi, preko inspektora opreme pod pritiskom:

10)       za jednostavne posude pod pritiskom prilikom stavljanja na tržište, preko tržišnih inspektora;

11)       za aerosolne raspršivače, preko tržišnih inspektora.

U oblastima koje nisu navedene u stavu 1. ovog člana, tržišni nadzor vrše nadležna ministarstva preko inspektora u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržišni nadzor, odnosno posebnim zakonom i propisom donetim na osnovu tog zakona.

Član 37.

Nadležni organi su dužni da oranizuju i sprovode nadzor u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržišni nazor, ovim zakonom, propisima donetim na osnovu ovog zakona i drugim tehničkim propisima koji se odnose na proizvode u smislu ovog zakona.

Organi iz stava 1. ovog člana, svojim aktivnostima i merama koje preduzimaju u skladu sa zakonom, obezbeđuju da proizvodi na tržištu budu bezbedni, odnosno da proizvodi koji bi, kada se upotrebljavaju u skladu sa njihovom predviđenom svrhom ili pod uslovima koji se mogu razumno predvideti i kada su ispravno ugrađeni i pravilno se održavaju, mogli da ugroze zdravlje i bezbednost korisnika ili na neki drugi način nisu u skladu sa propisanim i primenjivim zahtevima, budu povučeni ili da se zabrani ili ograniči njihova dostupnost.

Nadležni orani iz stava 1. ovog člana jesu organi čiji je delokrug rada na sprovođenju aktivnosti i mera nadzora utvrđen je zakonom kojim se uređuje tržišni nadzor ili posebnim zakonom ili drugim propisom koji uređuje zahteve za određenu kategoriju proizvoda u smislu ovo zakona ili uređuje nadzor sa aspekta specifičnog tipa rizika koji proizvod može imati za zdravnje i bezbednost korisnika, bezbednost na radu, zaštitu životne sredine ili zaštitu drugih aspekata javnog interesa.

Član 38.

Nadležni organ sprovodi aktivnosti nadzora i preduzima mere preko inspektora (u daljem tekstu: nadležni inspektor) koji u vršenju nadzora, osim mera za koje je ovlašćen drugim propisima, ima ovlašćenje da:

1)         zahteva od isporučilaca informacije i dokumentaciju, u pisanom ili elektronskom obliku, neophodne za dokazivanje usaglašenosti proizvoda;

2)         obavlja odgovarajuće provere i, gde je to potrebno i opravdano, ulazi u poslovne prostorije i objekte isporučioca, uzima uzorke proizvoda i daje ih na ispitivanje radi provere usaglašenosti proizvoda sa propisanim tehničkim zahtevima;

3)         proverava da li su izvršeni propisani pregledi koji potvrđuju bezbednost proizvoda tokom veka upotrebe;

4)         odredi isporučiocu da preduzme korektivne radnje u slučaju utvrđenih neusaglašenosti u određenom roku;

5)         zahteva da se proizvodi označe propisanim znacima usaglašenosti, odnosno da se uklone nedozvoljeni znaci;

6)         ograniči ili zabrani isporuku proizvoda na tržištu i sprovede dodatne mere, u skladu sa zakonom, koje će osigurati da se ograničenje ili zabrana poštuje;

7)         odredi povlačenje ili opozivanje proizvoda koji nisu usaglašeni sa propisanim zahtevima;

8)         obavesti nadležno ministarstvo koje je donelo tehnički propis koji se odnosi na određeni proizvod radi preduzimanja odgovarajućih mera;

9)         odredi uništavanje neusaglašenih proizvoda ako predstavljaju ozbiljan rizik za bezbednost, život i zdravlje ljudi, životinja i biljaka, kao i zaštitu životne sredine.

Ako nadležni organ ne raspolaže potrebnim resursima za vršenje provera ili ispitivanja iz stava 1. tačka 2) ovog člana, provere i ispitivanja može poveriti odgovarajućem telu za ocenjivanje usaglašenosti.

Troškove provere i ispitivanja usaglašenosti proizvoda, kao i druge troškove koji nastanu u postupku nadzora, snosi isporučilac ako se utvrdi da proizvod nije usaglašen sa propisanim zahtevima.

Žalba protiv rešenja kojim je inspektor naložio preduzimanje mera iz stava 1. ovog člana ne odlaže izvršenje rešenja.

Postupanje sa proizvodima koji predstavljaju rizik

Član 39.

Nadležni organ tržišnog nadzora, ukoliko ima dovoljno razloga da veruje da proizvod predstavlja rizik za zdravlje i bezbednost ljudi ili za drugi aspekt zaštite javnog interesa, proverava da li proizvod ispunjava primenjive zahteve tehničkog propisa.

Isporučilac je dužan da sarađuje sa organom iz stava 1. ovog člana.

Nadležni inspektor, ako u vršenju provera iz stava 1. ovog člana utvrdi da proizvod nije usaglašen sa propisanim zahtevima, bez odlaganja nalaže isporučiocu da preduzme odgovarajuće korektivne radnje kako bi proizvod bio usaglašen sa tim zahtevima, povučen ili opozvan u razumnom roku, o čemu odlučuje srazmerno riziku koji proizvod predstavlja.

O utvrđenoj neusaglašenosti iz stava 3. ovog člana nadležni inspektor obaveštava imenovano telo koje je izdalo ispravu o usaglašenosti za taj proizvod, odnosno, kada je to primenjivo, nadležni organ koji je izdao ili priznao ispravu o usaglašenosti.

Isporučilac obezbeđuje preduzimanje korektivnih radnji iz stava 3. ovog člana za sve proizvode koje je isporučio na tržištu, za koje je utvrđeno da predstavljaju rizik.

Nadležni inspektor preduzima mere za zabranu ili ograničavanje isporuke proizvoda, odnosno povlačenje ili opoziv proizvoda, ukoliko isporučilac ne preduzme korektivne radnje u roku iz stava 3. ovog člana.

Postupanje sa usaglašenim proizvodima koji predstavljaju rizik (zaštitna klauzula)

Član 40.

Ako, nakon sprovedenih provera iz člana 39. stav 1. ovog zakona, nadležni inspektor utvrdi da proizvod, iako je usaglašen sa tehničkim propisom, predstavlja rizik za zdravlje i bezbednost ljudi ili za drugi aspekt zaštite javnog interesa, nalaže isporučiocu da preduzme odgovarajuće korektivne radnje kako bi obezbedio da proizvod, prilikom stavljanja na tržište, više ne predstavlja rizik ili da bude povučen ili opozovan u razumnom roku, o čemu odlučuje srazmerno riziku koji taj proizvod predstavlja.

Isporučilac obezbeđuje preduzimanje korektivnih radnji iz stava 1. ovog člana za sve proizvode koje je isporučio na tržištu, za koje je utvrđeno da predstavljaju rizik.

Formalna neusaglašenost proizvoda

Član 41.

Ukoliko nadležni inspektor utvrdi jednu od formalnih neusaglašenosti, nalaže isporučiocu, u skladu sa propisanim obavezama, otklanjanje neusaglašenosti u određenom roku.

Formalna neusaglašenost iz stava 1. ovog člana može biti:

1)         odsustvo znaka usaglašenosti;

2)         stavljanje znaka usaglašenosti suprotno odredbama ovog zakona i propisa donetih na osnovu ovog zakona;

3)         nesačinjavanje deklaracije o usaglašenosti, odnosno druge isprave o usaglašenosti u skladu sa zahtevima tehničkog propisa;

4)         neispravno sačinjavanje deklaracije, odnosno druge isprave o usaglašenosti u skladu sa zahtevima tehničkog propisa;

5)         nedostupnost ili nekompletnost tehničke dokumentacije;

6)         druga neusaglašenost koje je tehničkim propisom donetim na osnovu ovog zakona propisana kao formalna neusaglašenost.

U slučaju da isporučilac ne otkloni formalnu neusaglašenost u određenom roku, nadležni inspektor preduzima odgovarajuće mere za ograničavanje ili zabranu isporuke proizvoda na tržištu ili za povlačenje ili opoziv proizvoda sa tržišta.

Član 42.

Izuzetno od odredaba čl. 39. do 41. ovog zakona nadležni inspektor preduzima odgovarajuću meru za ograničavanje ili zabranu isporuke proizvoda na tržištu, povlačenje ili opoziv proizvoda, bez prethodnog nalaganja korektivnih radnji, za proizvode za koje utvrdi da predstavljaju ozbiljan rizik u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržišni nadzor.

Klauzula o uzajamnom priznavanju

Član 43.

Zahtevi tehničkog propisa kojim se ne preuzimaju zahtevi harmonizovanog zakonodavstva Evropske unije se ne primenjuju na proizvode koji su zakonito stavljeni na tržište ostalih zemalja Evropske unije ili Turske, odnosno zakonito proizvedeni i stavljeni na tržište u državi potpisnici EFTA Sporazuma, ukoliko proizvod ispunjava zahteve bezbednosti i zaštite drugog javnog interesa ekvivalentne zahtevima koji su propisani tim tehničkim propisom.

Nadležni inspekcijski organ može ograničiti stavljanje na tržište ili povući sa tržišta proizvod iz stava 1. ovog člana, ukoliko se posle sprovedenog postupka iz Uredbe (EZ) br. 764/2008, utvrdi da takav proizvod ne može da ispuni zahteve ekvivalentne zahtevima koji su propisani srpskim tehničkim propisom.

Tehničkim propisom iz stava 1. ovog člana može se bliže urediti način primene klauzule o uzajamnom priznavanju.

IX. KAZNENE ODREDBE

Član 44.

Novčanom kaznom od 1.000.000 do 2.000.000 dinara kazniće se za prekršaj telo za ocenjivanje usaglašenosti koje sprovodi ocenjivanje usaglašenosti bez rešenja o imenovanju, van obima imenovanja, ili tokom suspenzije (član 17. stav 1. i član 20. stav 6).

Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se novčanom kaznom od 100.000 do 150.000 dinara i odgovorno lice u pravnom licu – telu za ocenjivanje usaglašenosti.

Član 45.

Novčanom kaznom od 100.000 do 300.000 dinara kazniće se za prekršaj imenovano telo za ocenjivanje usaglašenosti ako:

1)         ne obavesti nadležnog ministra u skladu sa obavezama iz člana 18. st. 1. i 2. ovog zakona;

2)         ne postupi po nalogu nadležnog ministra iz člana 20. stav 5. ovog zakona.

Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se novčanom kaznom od 50.000 do 100.000 dinara i odgovorno lice u pravnom licu – telu za ocenjivanje usaglašenosti.

Član 46.

Novčanom kaznom od 100.000 do 2.000.000 dinara kazniće se za prekršaj isporučilac, ako isporuči proizvod koji nije usaglašen sa propisanim zahtevima.

Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se novčanom kaznom od 100.000 do 150.000 dinara odgovorno lice u pravnom licu – isporučiocu.

Član 47.

Novčanom kaznom od 50.000 do 500.000 dinara kazniće se za prekršaj pravno lice

– vlasnik proizvoda ako:

1)         stavi u upotrebu, odnosno omogući upotrebu proizvoda za koji nisu izvršeni propisani pregledi kojima je potvrđena njegova bezbednost tokom veka upotrebe (član 31. stav 1).

Za prekršaj iz stava 1. ovog člana kazniće se novčanom kaznom od 50.000 do 100.000 dinara i preduzetnik – vlasnik proizvoda.

Član 48.

Neće se podneti zahtev za pokretanje prekršajnog postupka protiv isporučioca za koga je utvrđeno da je prvi put isporučio na tržište formalno neusaglašen proizvod, pod uslovom da je otklonio neusaglašenost u roku koji je odredio nadležni inspektor.

X. PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE

Član 49.

Do donošenja tehničkih i drugih propisa na osnovu ovog zakona, odnosno drugih zakona, primenjuju se tehnički i drugi propisi koji su doneti na osnovu Zakona o tehničkim zahtevima za proizvode i ocenjivanju usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 36/09).

Član 50.

Do donošenja tehničkih propisa kojima se utvrđuju zahtevi koje moraju da ispune imenovana tela za ocenjivanje usaglašenosti u skladu sa ovim zakonom, odnosno do donošenja propisa iz člana 15. ovog zakona, ocenjivanje usaglašenosti obavljaće tela za ocenjivanje usaglašenosti koja su imenovana, ovlašćena, odnosno akreditovana do dana stupanja na snagu ovog zakona, na osnovu odgovarajućeg tehničkog ili drugog propisa donetog na osnovu Zakona o tehničkim zahtevima za proizvode i ocenjivanju usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 36/09).

U slučaju da je posebnim zakonom ili propisima donetima na osnovu tog zakona, propisano da se postupci ovlašćivanja, ili davanja odobrenja za sprovođenje određenih postupaka ocenjivanja usaglašenosti, sprovode na osnovu Zakona o tehničkim zahtevima za proizvode i ocenjivanju usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 36/09), od dana stupanja na snagu ovog zakona ti postupci se sprovode prema odredbama ovog zakona kojima se propisuje postupak imenovanja tela za ocenjivanje usaglašenosti.

Član 51.

Od dana stupanja na snagu potvrđenog međunarodnog ugovora o ocenjivanju usaglašenosti i prihvatanju industrijskih proizvoda sa Evropskom unijom (u daljem tekstu: ASAA sporazum), ili, ako taj ugovor ne bude zaključen, od dana stupanja na snagu ugovora o pristupanju Republike Srbije Evropskoj uniji, izraz "na srpskom jeziku" iz čl. 24, 26. i 27, ovog zakona zamenjuje se izrazom "na jeziku koji nadležni organ i potrošač, odnosno krajnji korisnik u državi članici Evropske unije može lako razumeti".

Od dana stupanja na snagu ugovora o pristupanju Republike Srbije Evropskoj uniji, odnosno dana stupanja na snagu odgovarajućih odredaba tog sporazuma, prestaju da se primenjuju odredbe člana 32. ovog zakona.

Član 52.

Od dana stupanja na snagu ASAA sporazuma, ili, ako taj ugovor ne bude zaključen, od dana stupanja na snagu ugovora o pristupanju Republike Srbije Evropskoj uniji, na proizvode na koje se primenjuje harmonizovano zakonodavstvo EU umesto Srpskog znaka usaglašenosti iz člana 14. ovog zakona stavlja se SE znak, ukoliko je to propisano tehničkim propisom.

Izuzetno od stava 1. ovog člana, proizvod koji je usaglašen sa zahtevima tehničkog propisa i označen Srpskim znakom usaglašenosti, a koji se danom stupanja na snagu ACAA sporazuma za taj proizvod ili, ako taj ugovor ne bude zaključen, danom pristupanja Republike Srbije Evropskoj uniji, nalazi na zalihama isporučilaca, a nije označen CE znakom, može da se isporučuje na teritoriji Republike Srbije najkasnije dve godine od dana potpisivanja ASAA sporazuma, odnosno pristupanja Republike Srbije Evropskoj uniji.

Član 53.

О rezultatima izvršenih provera i preduzetim merama iz člana 39. stav 3. ovog zakona, ako je to utvrđeno tehničkim propisom, obaveštavaju se Evropska komisija i države članice Evropske unije, u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržišni nadzor, ako nadležni organ tržišnog nadzora smatra da utvrđena neusaglašenost proizvoda može da ima posledice i izvan teritorije Republike Srbije.

О preduzetim merama člana 39. stav 6. i člana 40. stav 1. ovog zakona, bez odlaganja se obaveštavaju Evropska komisija i države članice Evropske unije, ako je to utvrđeno tehničkim propisom, u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržišni nadzor.

Obaveštenje o preduzetim merama iz člana 39. stav 6. sadrži sve raspoložive detaljne informacije, uključujući podatke neophodne za identifikaciju neusaglašenog proizvoda, podatke o poreklu proizvoda, prirodi neusaglašenosti i povezanih rizika, vrsti i trajanju preduzetih mera, izjašnjenjima i argumentaciji koje je dostavio isporučilac, a naročito zaključke organa tržišnog nadzora o tome da li je neusaglašenost proizvoda nastala kao posledica:

1) neispunjenja propisanih zahteva za zaštitu zdravlja i bezbednosti ili zaštitu drugog aspekta javnog interesa obuhvaćenog tehničkim propisom; ili

2) nedostataka u standardima koji pružaju pretpostavku usaglašenosti u skladu sa odredbama tehničkog propisa.

Kada je to predviđeno tehničkim propisom, ukoliko su nadležni organi tržišnog nadzora obavešteni da je u nekoj državi članici Evropske unije preduzeta mera iz člana 39. stav 6. ovog zakona, obaveštavaju Evropsku komisiju i države članice Evropske unije, u skladu sa zakonom kojim se uređuje tržišni nadzor, o svim merama koje su preduzeli, kao i svim dodatnim informacijama kojima raspolažu u vezi sa neusaglašenošću predmetnog proizvoda, a u slučaju neslaganja sa preduzetom nacionalnom merom u državi članici Evropske unije, mogu dostaviti i prigovore.

Ako, u roku utvrđenom u tehničkom propisu, Evropska komisija ili države članice Evropske unije nisu podnele prigovore na nacionalnu meru preduzetu u skladu sa članom 39. stav 6. ovog zakona, ta mera se smatra opravdanom, a ako su podneti prigovori sprovodi se zaštitni postupak Evropske unije čiji je rezultat odluka Evropske komisije o opravdanosti preduzete nacionalne mere.

Ukoliko se nacionalna mera preduzeta u drugoj državi članici Evropske unije smatra opravdanom u skladu sa stavom 5. ovog člana, nadležni organi tržišnog nadzora preduzimaju odgovarajuće restriktivne mere, kao što je povlačenje predmetnog proizvoda sa tržišta Republike Srbije.

U slučaju da je, nakon sprovođenja zaštitnog postupka Evropske unije, Evropska komisija odlučila da je mera koju je preduzeo nadležni organ tržišnog nadzora u skladu sa članom 39. stav 6. ovog zakona neopravdana, taj organ je dužan da povuče takvu meru.

Obaveštenje o preduzetim merama iz člana 40. stav 1. sadrži sve raspoložive detaljne informacije, a naročito podatke neophodne za identifikaciju proizvoda, podatke o poreklu i lancu isporuke proizvoda, prirodi rizika koje proizvod predstavlja, kao i vrsti i trajanju preduzetih mera.

Član 54.

Do donošenja podzakonskih akata propisanih ovim zakonom primenjuju se podzakonska akta doneta na osnovu Zakona o tehničkim zahtevima za proizvode i ocenjivanju usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 36/09), i to:

1)         Uredba o načinu sprovođenja ocenjivanja usaglašenosti, sadržaju isprave o usaglašenosti, kao i obliku, izgledu i sadržaju znaka usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 98/09),

2)         Uredba o načinu imenovanja i ovlašćivanja tela za ocenjivanje usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 98/09),

3)         Uredba o načinu priznavanja inostranih isprava i znakova usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 98/09 i 110/16),

4)         Uredba o postupku prijavljivanja i načinu informisanja koji se odnose na tehničke propise, ocenjivanje usaglašenosti i standarde ("Službeni glasnik RS", broj 45/10 i 114/15).

Vlada će akta iz čl. 8, 11, 14-15, 21. i 34-35. ovog zakona doneti u roku od 18 meseci od dana stupanja na snagu ovog zakona.

Propis iz člana 33. stav 3. ovog zakona ministar nadležan za poslove koji se odnose na tehničke propise doneće u roku od 18 meseci od dana stupanja na snagu ovog zakona.

Član 55.

Danom stupanja na snagu ovog zakona prestaje da važi Zakon o tehničkim zahtevima za proizvode i ocenjivanju usaglašenosti ("Službeni glasnik RS", broj 36/09).

Član 56.

Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", izuzev odredaba čl. 21, 43. i 53. koje počinju da se primenjuju od dana stupanja na snagu ugovora o pristupanju Republike Srbije Evropskoj uniji, odnosno dana stupanja na snagu odgovarajućih odredaba tog ugovora.

Izvor: Vebsajt Ministarstva privrede, 03.09.2017.