Email Print

NACRT ZAKONA O IZMENAMA I DOPUNAMA ZAKONA O LOKALNOJ SAMOUPRAVI: Među značajnim novinama je izmenjen koncept utvrđivanja nadležnosti opštine/grada, tako što se umesto nabrajanja poslova iz nadležnosti jedinice lokalne samouprave navode oblasti u kojima jedinice lokalne samouprave imaju nadležnosti na osnovu posebnih-sektorskih zakona iz tih oblasti


Ministarstvo državne uprave i lokalne samouprave pokrenulo je 18. novembra 2016. godine javnu raspravu o Nacrtu zakona o izmenama i dopunama Zakona o lokalnoj samoupravi, koja će trajati do 8. decembra 2016. godine.

Razlozi za izmene i dopune važećeg Zakona o lokalnoj samoupravi ("Sl. glasnik RS", br. 129/2007 i 83/2014 - dr. zakon - dalje: Zakon), nalaze se u potrebi usklađivanja odredaba ovog Zakona sa zakonima koji uređuju pojedina pitanja od značaja za rad i funkcionisanje lokalne samouprave, i to:

  • Zakonom o udruženjima ("Sl. glasnik RS", br. 51/2009 i 99/2011 - dr. zakoni),
  • Zakonom o planiranju i izgradnji ("Sl. glasnik RS", br. 72/2009, 81/2009 - ispr., 64/2010 - odluka US, 24/2011, 121/2012, 42/2013 - odluka US, 50/2013 - odluka US, 98/2013 - odluka US, 132/2014 i 145/2014),
  • Zakonom o visokom obrazovanju ("Sl. glasnik RS", br. 76/2005, 100/2007 - autentično tumačenje, 97/2008, 44/2010, 93/2012, 89/2013, 99/2014, 45/2015 - autentično tumačenje, 68/2015 i 87/2016),
  • Zakonom o predškolskom vaspitanju i obrazovanju ("Sl. glasnik RS", br. 18/2010) i
  • Zakonom o uređenju sudova ("Sl. glasnik RS", br. 116/2008, 104/2009, 101/2010, 31/2011 - dr. zakon, 78/2011 - dr. zakon, 101/2011, 101/2013, 106/2015, 40/2015 - dr. zakon i 13/2016).

Deo predloženih izmena je u funkciji otklanjanja nedostataka u važećem tekstu Zakona, a odnose se na:

  • sazivanje sednica skupštine opštine/grada,
  • preduslova za uspešno vršenje dužnosti odbornika,
  • određivanje kriterijuma za utvrđivanje broja odbornika, kao i broja članova opštinskog/gradskog veća,
  • položaj pomoćnika predsednika opštine/gradonačelnika i
  • ostavku predsednika opštine/ gradonačelnika.

Među značajnim novinama je izmenjen koncept utvrđivanja nadležnosti opštine/grada, tako što se umesto nabrajanja poslova iz nadležnosti jedinice lokalne samouprave navode oblasti u kojima jedinice lokalne samouprave imaju nadležnosti na osnovu posebnih-sektorskih zakona iz tih oblasti.

Naime, važećim Zakonom su utvrđeni poslovi iz nadležnosti opštine/grada, ali nisu regulisani, već je to, uglavnom, prepušteno sektorskim zakonima koji na celovit način uređuju određene oblasti. Razlog za predloženu izmenu treba videti, pre svega, u činjenici da nije moguće nabrojiti sve poslove koje opština/grad obavlja u okviru svoje nadležnosti, te se smatra svrsishodnim utvrditi oblasti u kojima opština/grad ima nadležnosti, u skladu sa posebnim-sektorskim zakonima, kao i statutom.

Uspostavljanjem jedinstvenog popisa poslova, kao evidencije poslova u nadležnosti jedinica lokalne samouprave, omogućava se sagledavanje vrste i strukture poslova iz nadležnosti jedinica lokalne samouprave, što će biti od značaja za kvalitetnije sprovođenje nadzora nad njihovim radom i sagledavanje potrebnih kapaciteta za obavljanje tih poslova, kao i potrebnih finansijskih sredstava za njihovo izvršavanje.

Takođe, predloženim rešenjima je istaknut značaj učešća građana i drugih zainteresovanih subjekata u javnoj raspravi, odnosno iniciranje sprovođenja javne rasprave o pitanjima iz nadležnosti organa jedinice lokalne samouprave.

Predloženim izmenama i dopunama Zakona otklanjaju se uočeni nedostaci u praktičnoj primeni važećeg Zakona u oblasti rada i funkcionisanja mesnih zajednica. Brojni problemi i konflikti u radu organa mesnih zajednica, koji proizlaze uglavnom zbog nedovoljnog ili nepreciznog određivanja nadležnosti organa mesne zajednice i njihovog odnosa sa organima jedinice lokalne samouprave, posebno u delu nadzora nad radom organa mesne zajednice, dovodili su do njihove neefikasnosti.

Isto tako, predloženim izmenama podržava se razvoj i primena informacionih tehnologija u oblasti lokalne samouprave (počevši od formiranja različitih baza podataka, uspostavljanja jedinstvenog sistema komunikacije između državnih organa, organa autonomne pokrajine i jedinica lokalne samouprave, kao i imalaca javnih ovlašćenja na čitavoj teritoriji do uvođenja elektronskog poslovanja), što postepeno dovodi do promene u odnosu lokalne samouprave prema građanima i svima onima na koje se odnosi rad lokalne samouprave i to kroz veću efikasnost u radu, jer se skraćuje vreme prikupljanja, prenosa i analize informacija i podataka, obezbeđuje tačnost podataka, premošćuje fizička udaljenost subjekata koji komuniciraju, ostvaruju uštede kako u vremenu, tako i u pogledu izdataka za tekući rad organa, eliminiše nepotrebna birokratičnost u radu i postiže otvorenost rada lokalne samouprave.

Smatrajući da razni oblici međuopštinske saradnje predstavljaju jedan od ključnih pravaca razvoja jedinica lokalne samouprave, predložene izmene detaljnije regulišu oblike međuopštinske saradnje kao i obavezne elemente ovih sporazuma.

Predlogom zakona uvodi se obaveza organa i službi opštine da pružaju podatke i informacije značajne za obavljanje odborničke dužnosti, kao i utvrđivanje odgovornih lica za blagovremeno dostavljanje obaveštenja, traženih podataka, spisa ili uputstava potrebnih za kvalitetan rad odbornika.

Predlogom zakona daje se mogućnost da se broj radnih tela, izbor, prava i dužnosti predsednika i članova radnih tela utvrde poslovnikom o radu skupštine, umesto statutom, iz razloga racionalnosti i efikasnosti u radu tih tela, kao i same skupštine, posebno imajući u vidu bržu proceduru za izmenu (i dopunu) poslovnika u odnosu na način i postupak izmene ili dopune statuta.

Predlogom zakona predviđeno je da za načelnika opštinske uprave i načelnika uprave za pojedine oblasti, pored odgovarajuće stručne spreme, neophodan položen državni stručni ispit za rad u organima državne uprave, u skladu sa zakonom kojim se uređuje položaj državnih službenika.

Predlogom zakona proširuje se nadležnost opštinske uprave, tako što ista obavlja stručne i administrativno-tehničke poslove za potrebe skupštine opštine, predsednika opštine i opštinskog veća, što je u funkciji racionalizacije, pa i ekonomičnosti u obavljanju poslova.

Predloženim rešenjem otklanja se dosadašnje stanje u položaju načelnika opštinske uprave. Naime, načelnika opštinske uprave postavlja veće koje i vrši nadzor nad radom opštinske uprave, pa s tim u vezi, ne postoji odnos odgovornosti načelnika uprave prema skupštini.

Predlogom zakona se rešava dosadašnje stanje "dualiteta" u položaju pomoćnika predsednika opštine ili gradonačelnika. Pomoćnici predsednika opštine se postavljaju u kabinetu predsednika opštine dok traje dužnost predsednika ili dok ih on ne razreši, s tim što ove odredbe prestaju da važe danom konstituisanja skupštine jedinice lokalne samouprave nakon sprovedenih narednih izbora za odbornike skupštine jedinice lokalne samouprave održanih nakon stupanja na snagu ovog zakona.

Isto tako, predviđeno je da se odredbe ovog zakona koje se odnose na broj odbornika i broj članova opštinskog veća, primenjuju nakon sprovedenih izbora za odbornike skupštine jedinice lokalne samouprave održanih nakon stupanja na snagu istog zakona.

Predlogom zakona utvrđuje se da opštinsko veće, kao organ koji vrši nadzor nad radom opštinske uprave, donosi akt o unutrašnjem uređenju i sistematizaciji opštinske uprave.

Predlogom zakona poboljšava se položaj mesne samouprave i rad njenih organa. Proširenjem ovlašćenja opština u pogledu donošenja odluka o izboru saveta mesne zajednice rešava se najveći broj dosadašnjih problema vezanih za izbore za organe mesnih zajednica čime se omogućava efikasniji rad mesnih zajednica i drugih oblika mesne samouprave. Takođe, predloženom dopunom se uređuju osnovni principi izbora za savet mesne zajednice i načina izbora predsednika saveta mesne zajednice, kao i osnovni delokrug rada saveta.

U okviru prelaznih i završnih odredaba Predloga zakona je predviđen rok od devet meseci za usklađivanje statuta i drugih opštih akata jedinica lokalne samouprave sa ovim Zakonom.

Izvor: Redakcija, 21.11.2016.