Email Print

KORISNIČKO UPUTSTVO U VEZI BRISANJA IZ EVIDENCIJE OBVEZNIKA PDV


UVOD

Ovo korisničko uputstvo predstavlja materijal namenjen obveznicima PDV koji žele da se brišu iz evidencije PDV, ukoliko su u prethodnih 12 meseci ostvarili ukupan promet manji od 8 miliona dinara, odnosno ukoliko prestaju da obavljaju delatnosti i s tim u vezi brišu se iz registra kod nadležnih organa.

Obveznici PDV mogu da podnesu zahtev za brisanje iz evidencije PDV, shodno Zakonu o porezu na dodatu vrednost ("Sl. glasnik RS", br. 84/2004, 86/2004 - ispr., 61/2005, 61/2007 i 93/2012 - dalje: Zakon o PDV), od 1. januara 2013. godine.

1. UKIDA SE BRISANJE IZ EVIDENCIJE PDV PO SLUŽBENOJ DUŽNOSTI

1.1. Shodno članu 32. Zakona o izmenama i dopunama Zakona o porezu na dodatu vrednost ("Sl. glasnik RS", br. 93/2012 - dalje: Zakon o izmenama i dopunama) brisana je odredba člana 39. Zakona o porezu na dodatu vrednost ("Sl. glasnik RS", br. 84/2004, 86/2004 - ispr., 61/2005 i 61/2007), kojom je propisano da nadležni poreski organ, po službenoj dužnosti, a po sprovedenom postupku, vrši brisanje obveznika iz evidencije za PDV, ako je obveznik ostvario ukupan promet u prethodnoj kalendarskoj godini u iznosu manjem od 2.000.000 dinara. Navedena odredba se primenjuje od 31. decembra 2012. godine, shodno članu 52. Zakona o izmenama i dopunama.

Prema tome, uzimajući u obzir napred navedeno, Poreska uprava ne vrši brisanje po službenoj dužnosti od 1. januara 2013. godine.

Brisanje iz evidencije PDV obveznika, počev od 1. januara 2013. godine, može da se vrši na osnovu zahteva za brisanje podnetog od strane obveznika PDV.

1.2. Članom 51. Zakona o izmenama i dopunama, propisano je da obveznik PDV, koji se opredelio za obavezu plaćanja PDV do 15. januara 2012. godine, može, da podnese zahtev za brisanje iz evidencije za PDV u skladu sa ovim zakonom, nadležnom poreskom organu počev od 1. januara 2014. godine.

Prema tome, obveznici koji su se opredelili za obavezu plaćanja PDV do 15. januara 2012. godine (shodno članu 33. stav 3. i članu 34. stav 5. Zakona o porezu na dodatu vrednost "Sl. glasnik RS", br. 84/2004, 86/2004 - ispr., 61/2005 i 61/2007), mogu da podnesu zahtev za brisanje počev od 1. januara 2014. godine.

2. KO MOŽE DA PODNESE ZAHTEV ZA BRISANJE?

2.1. Podnošenje zahteva za brisanje od strane obveznika PDV koji je u prethodnih 12 meseci ostvario promet manji od 8 miliona dinara

Zahtev za brisanje iz evidencije obveznika PDV može da podnese:

- obveznik koji je u prethodnih 12 meseci ostvario ukupan promet manji od 8.000.000 dinara;

- mali obveznik iz člana 33. stav 5. Zakona o PDV koji se opredelio za obavezu plaćanja PDV, po isteku roka od najmanje dve godine od podnošenja evidencione prijave propisane u skladu sa Zakonom o PDV nadležnom poreskom organu, ukoliko ispunjava uslove za prestanak obaveze plaćanja PDV;

- poljoprivrednik iz člana 34. stav 8. Zakona o PDV koji se opredelio za obavezu plaćanja PDV, po isteku roka od najmanje dve godine od podnošenja evidencione prijave propisane u skladu sa Zakonom o PDV nadležnom poreskom organu, ukoliko ispunjava uslove za prestanak obaveze plaćanja PDV.ž

Mali obveznik je lice koje vrši promet dobara i usluga na teritoriji Republike i/ili u inostranstvu, a čiji ukupan promet dobara i usluga u prethodnih 12 meseci nije veći od 8 miliona dinara, odnosno koje pri otpočinjanju obavljanja delatnosti procenjuje da u narednih 12 meseci neće ostvariti ukupan promet veći od 8 miliona dinara.

Ukupnim prometom se shodno Zakonu o PDV, smatra promet dobara i usluga koji je oporeziv PDV i promet koji je u skladu sa članom 24. Zakona o PDV oslobođen od plaćanja PDV, osim prometa opreme i objekata za vršenje delatnosti (član 33. stav 6. Zakona o PDV).

Zahtev za prestanak obaveze plaćanja PDV podnosi se na Obrascu ZBPDV - Zahtev za brisanje iz evidencije obveznika PDV.

Zahtev se podnosi nadležnom poreskom organu, neposredno na šalteru ili putem pošte, zaključno sa poslednjim danom kalendarskog meseca u kojem je obveznik prestao da obavlja PDV aktivnost.

Nadležni poreski organ je:

1) za pravno lice i preduzetnika - organizaciona jedinica na čijem području ima sedište;

2) za poljoprivrednika i drugo fizičko lice - organizaciona jedinica na čijem području ima prebivalište;

3) za pravno lice koje je svrstano u velikog poreskog obveznika - Centar za velike poreske obveznike;

4) za stalnu poslovnu jedinicu stranog lica (ogranak i dr) - organizaciona jedinica na čijem području ima mesto poslovanja ili sedište.

Sedištem se smatra i mesto poslovanja stalne poslovne jedinice stranog lica.

Zahtev za brisanje podnosi se zaključno sa poslednjim danom kalendarskog meseca u kojem je obveznik prestao da obavlja PDV aktivnost.

Na primer, ako obveznik prestaje da obavlja PDV aktivnost 1.1.2013. godine, zahtev za brisanje može da podnese do 31.01.2013. godine.

Navedeni obveznici, počev od 1.1.2013. godine, mogu u toku kalendarske godine da podnesu zahtev za brisanje, ukoliko su u prethodnih 12 meseci ostvarili promet manji od 8.000.000 dinara.

Na zahtev obveznika za prestanak obaveze plaćanja PDV, nadležni poreski organ sprovodi postupak i izdaje potvrdu o brisanju iz evidencije za PDV (član 38a stav 1. Zakona o PDV).

2.2. Podnošenje zahteva za brisanje iz evidencije PDV od strane obveznika koji se brišu iz registra privrednih subjekata

Obveznik PDV koji prestaje da obavlja delatnost dužan je da podnese zahtev za brisanje nadležnom poreskom organu, najkasnije u roku od 15 dana pre podnošenja zahteva za brisanje iz registra privrednih subjekata, odnosno drugog registra u skladu sa zakonom (član 38a stav 2. Zakona o PDV).

3. POSTUPANJE PORESKOG OBVEZNIKA KOJI JE PODNEO ZAHTEV ZA BRISANJE

3.1. Obveznik je dužan, saglasno članu 40. stav 1. tač. 1) - 3) Zakona o PDV, da na dan prestanka PDV aktivnosti:

1) izvrši popis dobara, uključujući opremu, objekte za vršenje delatnosti i ulaganja u objekte, kao i datih avansa, po osnovu kojih je imao pravo na odbitak prethodnog poreza u skladu sa Zakonom o PDV i da o tome sačini popisnu listu;

2) izvrši ispravku odbitka prethodnog poreza za opremu, objekte i ulaganja u objekte u skladu sa Zakonom o PDV;

3) utvrdi iznos prethodnog poreza za dobra, osim za opremu, objekte i ulaganja u objekte u skladu sa Zakonom o PDV za koje je izvršio ispravku poreza, i date avanse.

3.2. Obveznik je dužan da u poreskoj prijavi PPPDV, podnetoj uz zahtev za brisanje, shodno odredbi člana 40. stav 2. Zakona o PDV iskaže kao dugovani porez, i to:

1) iznos prethodnog poreza koji je ostvario na zalihe dobara;

2) iznos ispravke odbitka prethodnog poreza za opremu i objekte za vršenje delatnosti, uključujući i za ulaganja u objekte koja su izvršena počev od 1.1.2013. godine, a za koja postoji obaveza ispravke odbitka;

3) iznos prethodnog poreza za ostala dobra;

4) iznos prethodnog poreza za date avanse.

Poreska prijava se podnosi za poreski period od dana početka poreskog perioda u kojem je podnet zahtev za brisanje do dana prestanka obavljanja PDV aktivnosti. Npr. ukoliko obveznik prestaje sa PDV aktivnošću 1. januara 2013. godine, podnosi poresku prijavu za period od 1. januara do 1. januara 2013. godine.

3.3. Obveznik koji prestaje da obavlja PDV aktivnost, a poseduje fiskalne kase, dužan je da uskladi podatke u svojim fiskalnim kasama (ne iskazuje poreske stope, već označava promet oznakom "A"), počev od dana prestanka PDV aktivnosti.

4. SADRŽINA POPISNE LISTE

Sadržina popisne liste je uređena članom 9. stav 2. Pravilnika o obliku i sadržini prijave za evidentiranje obveznika PDV, postupku evidentiranja i brisanja iz evidencije i o obliku i sadržini poreske prijave PDV ("Sl. glasnik RS", br. 123/2012), popisna lista sadrži podatke o:

1) opremi za vršenje delatnosti koju obveznik poseduje na dan prestanka PDV aktivnosti, a za koju postoji obaveza ispravke odbitka prethodnog poreza;

2) objektima za vršenje delatnosti, koje obveznik poseduje na dan prestanka PDV aktivnosti, a za koje postoji obaveza ispravke odbitka prethodnog poreza;

3) drugim dobrima koje obveznik poseduje na dan prestanka PDV aktivnosti, a po osnovu kojih je imao pravo na odbitak prethodnog poreza;

4) ulaganjima u objekte za koje postoji obaveza ispravke odbitka prethodnog poreza na dan prestanka PDV aktivnosti;

5) ulaganjima u objekte za koja bi postojala obaveza ispravke odbitka prethodnog poreza da su završena do dana prestanka PDV aktivnosti;

6) datim avansnim sredstvima po osnovu kojih je imao pravo na odbitak prethodnog poreza.

Podaci o opremi i objektima za vršenje delatnosti koje obveznik poseduje na dan prestanka PDV aktivnosti, a za koje postoji obaveza ispravke odbitka prethodnog poreza, koji se unose u popisnu listu su podaci o:

1) nazivu i opisu opreme, odnosno vrsti, opisu i lokaciji objekata;

2) nabavnoj ceni, odnosno ceni koštanja opreme, odnosno objekata, bez PDV;

3) iznosu PDV koji je obveznik imao pravo da odbije po osnovu nabavke,

odnosno proizvodnje opreme, odnosno objekata;

4) momentu prve upotrebe opreme, odnosno objekata;

5) iznosu ispravljenog odbitka prethodnog poreza za opremu, odnosno objekte.

Podaci o drugim dobrima, koji se iskazuju u popisnoj listi, sadrže podatke o:

1) nazivu i vrsti dobara;

2) količini dobara;

3) nabavnoj ceni, odnosno ceni koštanja dobara, bez PDV;

4) iznosu PDV koji je obveznik imao pravo da odbije po osnovu nabavke, odnosno proizvodnje dobara.

Podaci o ulaganjima u objekte za koje postoji obaveza ispravke odbitka prethodnog poreza na dan prestanka PDV aktivnosti, koji se iskazuju u popisnoj listi, sadrže podatke o:

1) vrsti, opisu i lokaciji objekta u koji je izvršeno ulaganje;

2) vrednosti izvršenog ulaganja u objekte, bez PDV;

3) datumu završetka ulaganja u objekte;

4) iznosu PDV koji je obveznik imao pravo da odbije po osnovu ulaganja u objekte;

5) iznosu ispravljenog odbitka prethodnog poreza za ulaganja u objekte.

Podaci o ulaganjima u objekte za koje bi postojala obaveza ispravke odbitka prethodnog poreza da su završena do dana prestanka PDV aktivnosti, u popisnu listu se iskazuju, podaci o:

1) vrsti, opisu i lokaciji objekta u koji je izvršeno ulaganje;

2) vrednosti izvršenog ulaganja u objekte, bez PDV;

3) iznosu PDV koji je obveznik imao pravo da odbije kao prethodni porez po osnovu ulaganja u objekte.

Podaci o datim avansima po osnovu kojih je imao pravo na odbitak prethodnog poreza, u popisnu listu iskazuju se podaci o:

1) iznosu avansne uplate, bez PDV;

2) iznosu PDV obračunatog po osnovu avansne uplate;

3) iznosu PDV koji je obveznik imao pravo da odbije kao prethodni porez po osnovu avansne uplate.

5. POSTUPANJE PORESKOG ORGANA U POSTUPKU BRISANJA IZ EVIDENCIJE PDV

Nadležni poreski organ sprovodi postupak kontrole po primljenom zahtevu, u okviru kojeg vrši kontrolu podataka iskazanih u popisnoj listi, kao i iskazanih podataka u poreskoj prijavi. Takođe, poreski organ vrši uvid u svoje službene evidencije, evidencije koje obveznik vodi u skladu sa Zakonom o PDV, poslovne knjige, kao i druge dokaze, koji opredeljuju obavezu obračunavanja poreza.

Prilikom sprovođenja postupka, vodi se računa da ne dođe do dvostrukog oporezivanja prometa dobara i usluga PDV, odnosno do neoporezivanja prometa dobara i usluga na koji treba da se plati PDV (npr. u slučaju kada obveznik za nabavljena dobra nije imao pravo na odbitak prethodnog poreza, ne postoji obaveza iskazivanja, kao dugovanog PDV, po osnovu iste nabavke).

U postupku kontrole se vrši uvid u status podnetih poreskih prijava u prethodnom periodu (za prethodne poreske periode), da li je ukupan promet ostvaren u prethodnih 12 meseci u odnosu na dan prestanka PDV aktivnost manji od 8.000.000 dinara (osim kod obveznika koji je podneo zahtev za brisanje zbog prestanka obavljanja delatnosti), da li su pravilno iskazani podaci u popisnoj listi (u zavisnosti od podataka koje je obveznik iskazao u popisnoj listi vršiće se provera i odgovarajuće analitičke evidencije). Naime, obveznik u popisnoj listi, između ostalog, iskazuje podatke o zalihama dobara, opremi i objektima za vršenje delatnosti, kao i drugim dobrima (koja ne predstavljaju zalihe, a za koje je obveznik ostvario pravo na odbitak prethodnog poreza) i koja su evidentirani u poslovnim knjigama obveznika. Takođe, vršiće se uvid i u analitičke kartice datih avansa, kao i druge podatake koji su iskazani u popisnoj listi, a od značaja su za pravilno utvrđivanje ispravke odbitka prethodnog poreza.

Poreski obveznik u poreskoj prijavi iskazuje iznos ispravljenog odbitka i iznos prethodnog poreza, kao dugovani PDV (član 40. stav 2. Zakona o PDV).

Shodno odredbi člana 51. Zakona o PDV, PDV se u navedenom slučaju plaća:

- u roku od 15 dana od dana podnošenja poreske prijave za obveznika PDV koji je podneo zahtev za brisanje iz PDV evidencije;

- do dana podnošenja zahteva za brisanje iz registra za obveznika koji prestaje da obavlja delatnost.

Ukoliko obveznik koji je podneo zahtev za brisanje iz evidencije PDV, u svojoj npr. prijavi za neki prethodni poreski period je iskazao negativan iznos na polju 110 (opcija "NE" - opredelio se za poreski kredit), a u poreskoj prijavi koju podnosi sa zahtevom za brisanje iskaže dugovani PDV, plaća iznos koji odgovara razlici iskazane poreske obaveze u poslednjoj poreskoj prijavi i neiskorišćenog poreskog kredita. U svakom konkretnom slučaju obveznik izmiruje svoju obavezu u iznosu koji odgovara zaduženjima koji ima po ovom osnovu na svojoj analitičkoj kartici kod Poreske uprave.

U slučaju kada se u postupku kontrole utvrdi da obveznik nije pravilno iskazao iznos PDV u svojoj poreskoj prijavi (s tim u vezi je utvrđena veća obavezu od prijavljene), donosi se rešenje kojim se utvrđuje iznos poreske obaveze i nalaže se poreskom obvezniku iznos PDV za uplatu.

6. POTVRDA O BRISANJU

Nakon sprovedenog postupka kontrole u kojem je utvrđeno da su ispunjeni uslovi za brisanje iz evidencije obveznika PDV, kao i da je obveznik izmirio obaveze po osnovu PDV, izdaje se potvrda o brisanju.

Potvrda o brisanju izdaje se na Obrascu PBPDV - Potvrda o brisanju iz evidencije obveznika PDV, i ista sadrži sledeće podatke:

1) naziv, odnosno ime i prezime i adresu obveznika, PIB;

2) datum prestanka PDV aktivnosti (datum koji je obveznik naveo na zahtevu za brisanje, a u obrascu PPPDV koju je podneo uz zahtev, navodi period od dana početka poreskog perioda u kojem je podnet zahtev za brisanje do dana prestanka obavljanja PDV aktivnosti). Npr. ukoliko obveznik prestaje da obavlja PDV aktivnost na dan 1.1.2013. godine, zahtev za brisanje podnese tog ili drugog datuma, najkasnije do 31.01.2013. godine, unosi u obrazac poreske prijava period za koji podnosi poresku prijavu 1.01.2013.-1.01.2013. godine.

3) datum brisanja iz evidencije za PDV (datum kada je poreski organ izvršio brisanje iz evidencije obveznika PDV);

4) mesto izdavanja potvrde (sedište poreskog organa koji je izdao potvrdu);

5) datum izdavanja potvrde o brisanju iz evidencije PDV (datum kada je poreski organ izdao potvrdu o brisanju);

Poreski obveznik, počev od dana prestanka obavljanja PDV aktivnosti (datum koji je obveznik naveo u zahtevu za brisanje) ne izdaje račune u kojima iskazuje PDV, ne obračunava i ne plaća PDV, nema pravo na odbitak prethodnog poreza i nije dužan da podnosi poreske prijave za PDV. U svakom slučaju, neophodno je da obveznik dobije potvrdu o brisanju iz evidencije PDV, bez obzira što se datum prestanka PDV aktivnosti i momenat izdavanja potvrde o brisanju i samog brisanja iz evidencije PDV, razlikuju.

Za obveznike koji su podneli zahtev za brisanje iz evidencije PDV, za vreme trajanja postupka provere od strane poreskog organa, na sajtu Poreske uprave u delu evidencije obveznika PDV, će stajati napomena da je kod određenog obveznika u toku postupak po zahtevu za brisanje iz evidencije PDV, kako bi se omogućilo svim obveznicima da raspolažu sa navedenom informacijom kao bitnom za obavljanje svoje delatnosti i iskazivanja podataka u svojoj poreskoj prijavi.

Ukoliko obveznik želi da dobije dodatne informacije, na raspolaganju je i Kontakt centar Poreske uprave, kao i nadležna organizaciona jedinica PDV koja administrira PDV.

Izvor: Vebsajt Poreske uprave, 2.1.2013.