Lica koja su u određenom rodbinskom odnosu sa vlasnikom privrednog društva, smatraju se povezanim licima sa tim društvom, nezavisno od toga da li imaju učešće u kapitalu ili upravljačka prava u društvu

Email Print



Napomena:

  • Ovaj stručni tekst se odnosi na propise koji važe na dan njegovog objavljivanja. Svi izneti stavovi su stručni stavovi, odnosno shvatanja autora teksta, koja se baziraju na tumačenju pozitivnopravnih normi, i ne predstavljaju obavezujuće instrukcije.
  • Ulaskom u DEMO verziju pravne baze Paragraf Lex, možete BESPLATNO pristupiti SVIM propisima Srbije i time možete utvrditi ažurnost ovog teksta.

Za razliku od posetioca vebsajta koji mogu bez naknade pročitati odabrane stručne tekstove koji se odnose na pozitivne propise na dan objavljivanja teksta, pretplatnici na pravnu bazu Paragraf Lex, u bazi uvek imaju dostupne tekstove koji se odnose na prethodne, nevažeće verzije propisa kao i nove komentare i druge dokumente koji se odnose na važeće propise. Isključivo pretplatnici na pravnu bazu uvek imaju pristup i ažurnim dokumentima. Baza se ažurira na dnevnom nivou.

Autor: Aleksandar Milanović

Objavljeno: 27.03.2014.


Pitanje:

• 1. Da li se fizička lica koja su u rodbinskom odnosu sa vlasnikom privrednog društva - obveznika poreza na dobit pravnih lica, smatraju povezanim licima sa predmetnim privrednim društvom i u slučaju kada ta fizička lica nemaju učešće u kapitalu ili upravljanju u tom privrednom društvu? Konkretno, fizičko lice ima preduzetničku radnju i posluje sa društvom sa ograničenom odgovornošću (dalje: doo) čiji je jedini vlasnik u rodbinskom odnosu sa predmetnim fizičkim licem (preduzetnikom), to fizičko lice (preduzetnik) nema učešća u kapitalu, niti upravljačka prava, u doo.
2. Na koji način lica odgovorna za sastavljanje i podnošenje poreske prijave u doo (obveznika poreza na dobit) mogu da saznaju da li društvo posluje sa licima koja su u rodbinskim odnosima sa vlasnikom društva, kao i koje su kazne propisane ukoliko se ne prikažu predmetne transakcije u poreskom bilansu i u izveštaju o transfernim cenama?

Odgovor:

1. Prema odredbi člana 59. stav 2. Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Sl. glasnik RS", br. 25/2001, 80/2002, 80/2002 - dr. zakon, 43/2003, 84/2004, 18/2010, 101/2011, 119/2012, 47/2013 i 108/2013 - dalje: ZPDPL), licem povezanim sa obveznikom smatra se ono fizičko ili pravno lice u čijim se odnosima sa obveznikom javlja mogućnost kontrole ili značajnijeg uticaja na poslovne odluke.

U slučaju posrednog ili neposrednog posedovanja najmanje 25% akcija ili udela smatra se da postoji mogućnost kontrole nad obveznikom (član 59. stav 3. ZPDL).

Mogućnost značajnijeg uticaja na poslovne odluke postoji, pored slučaja predviđenog u stavu 3. ovog člana i kada lice posredno ili neposredno poseduje najmanje 25% glasova u obveznikovim organima upravljanja (član 59. stav 4. ZPDPL).

Prema odredbi člana 59. stav 6. ZPDPL, licima povezanim sa obveznikom smatraju se bračni ili vanbračni drug, potomci, usvojenici i potomci usvojenika, roditelji, usvojioci, braća i sestre i njihovi potomci, dedovi i babe i njihovi potomci, kao i braća i sestre i roditelji bračnog ili vanbračnog druga, lica koje je sa obveznikom povezano na način predviđen u st. 3. i 4. ovog člana.

Dakle, licima povezanim sa obveznikom smatraju se i ona fizička lica koja su u odgovarajućem rodbinskom odnosu (u smislu člana 59. stav 6. ZPDPL) sa fizičkim licem koje ima najmanje 25% akcija ili udela u obveznikovom kapitalu, ili najmanje 25% prava glasa u obveznikovim organima upravljanja.

To znači da se fizička lica koja su u odgovarajućem rodbinskom odnosu sa fizičkim licem koje ima na primer 100% udela u kapitalu obveznika (pravnog lica) smatraju povezanim licem sa obveznikom (pravnim licem) nezavisno od toga što ta fizička lica nemaju učešća u kapitalu obveznika, niti pravo glasa u obveznikovim organima upravljanja.

U konkretnom slučaju, kada fizičko lice (preduzetnik koji je osnovao agenciju za programerske usluge) pruža usluge pravnom licu (obvezniku poreza na dobit pravnih lica), a vlasnik tog pravnog lica i predmetno fizičko lice (preduzetnik) su u rodbinskom odnosu (u smislu člana 59. stav 6. ZPDPL), predmetno pravno lice i predmetno fizičko lice (preduzetnik) smatraju se povezanim licima, bez obzira što fizičko lice (preduzetnik) nema mogućnost kontrole ili značajnijeg uticaja na poslovne odluke obveznika (tj., bez obzira što nema najmanje 25% učešća u kapitalu obveznika, odnosno najmanje 25% prava glasa u obveznikovim organima upravljanja).

2. Odredbama ZPDPL propisane su kazne za nepoštovanje određenih odredaba tog zakona.

Prema odredbama člana 112. stav 1. tač. 3) i 10) ZPDPL, novčanom kaznom od 100.000 do 2.000.000 dinara kazniće se za prekršaj obveznik:

- ako u poreskom bilansu ne iskaže posebno vrednost transakcija sa povezanim licima po transfernim cenama (član 60. st. 1. i 2.);

- ako propusti da priloži ili dopuni dokumentaciju iz člana 60. stav 3. ovog zakona u roku koji mu je ostavljen opomenom iz člana 112a ovog zakona (Odredbom člana 60. stav 3. ZPDPL propisano je da je obveznik dužan da uz poreski bilans priloži dokumentaciju u okviru koje i na način koji propiše ministar finansija, zajedno sa transakcijama iz člana 59. stav 1. ovog zakona i st. 1. i 2. ovog člana, posebno prikazuje vrednost istih transakcija po cenama koje bi se ostvarile na tržištu takvih ili sličnih transakcija da se nije radilo o povezanim licima (princip "van dohvata ruke")).

Za radnje iz stava 1. ovog člana odgovorno lice u pravnom licu kazniće se za prekršaj novčanom kaznom od 10.000 do 100.000 dinara.

Odgovorno lice u pravnom licu je fizičko lice koje je odgovorno i ovlašćeno za potpisivanje dokumenata društva. Najčešće je to zakonski zastupnik društva (direktor, član upravnog odbora i sl.).

Odredbom člana 112a ZPDPL propisano je da u slučaju da poreski obveznik propusti da priloži uz poreski bilans dokumentaciju iz člana 60. stav 3. ovog zakona, odnosno priloži je u nepotpunom obliku, nadležni poreski organ će mu izdati opomenu i naložiti da to učini ili da je dopuni u roku koji ne može biti kraći od 30 niti duži od 90 dana od dana dostavljanja opomene.

Kad je u pitanju način na koji može da se sazna da li obveznik posluje sa fizičkim licima koja su u rodbinskom odnosu sa vlasnikom obveznika, mora se izvršiti neka vrsta intervjua sa vlasnikom obveznika. Dakle, vlasnik obveznika treba da obavesti zaposlene u društvu koji sačinjavaju i podnose poresku prijavu poreski bilans i izveštaj o transfernim cenama (ili drugo lice koje u ime obveznika sastavlja i podnosi poresku prijavu i prateću dokumentaciju), da li obveznik ima transakcije sa fizičkim licima koja su u rodbinskom odnosu sa vlasnikom obveznika.

Pogotovo je važno da vlasnik obveznika obavesti lica koja podnose navedene dokumente, o transakcijama sa povezanim fizičkim licima (rodbinom) kada je vrednost tih transakcija velika (kada prelazi 8.000.000 dinara), s obzirom da tada mora da se dostavi izveštaj o transfernim cenama u punom obimu i da se vrši eventualno korekcija prihoda i rashoda u poreskom bilansu.

 

Kompanija Paragraf svojim pretplatnicima pruža odgovore na stručna pitanja koja se odnose na tumačenje prava.

Ukoliko niste naš pretplatnik možemo da Vas uputimo na:

  • našu internet stranicu na kojoj smo predstavili određene subjekte kojima se možete obratiti za besplatnu pravnu pomoć
  • adresar advokata, gde možete pronaći stručnjaka koji će Vam pružiti advokatske ili konsultantske usluge